Një analizë e re shkencore ka arritur në përfundimin se vala rekord e të nxehtit që përfshiu Evropën gjatë qershorit do të kishte qenë “pothuajse e pamundur” pa ndikimin e ndryshimeve klimatike të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor.
Studimi, i publikuar nga World Weather Attribution (WWA), e cilëson këtë si një nga valët më ekstreme të të nxehtit të regjistruara ndonjëherë në kontinent. Sipas analizës, temperaturat në vende si Franca, Spanja, Mbretëria e Bashkuar dhe Zvicra thyen rekorde historike brenda pak ditësh, ndërsa në disa zona rekordet u tejkaluan dy herë brenda vetëm 24 orëve.
Shkencëtarët analizuan tre ditët dhe netët më të nxehta të kësaj vale dhe i krahasuan me episode të ngjashme në vitet 1976 dhe 2003. Përfundimi ishte i qartë: një fenomen i tillë do të kishte qenë pothuajse i pamundur rreth 50 vite më parë.
Sipas raportit, temperatura mesatare globale është rritur me rreth 1.1 gradë Celsius gjatë pesë dekadave të fundit, duke rritur ndjeshëm mundësinë dhe intensitetin e valëve ekstreme të të nxehtit. Në disa raste, një valë si ajo e vitit 1976 do të ishte sot rreth 3.5 gradë Celsius më e nxehtë.
Ekspertët paralajmërojnë se temperaturat e larta gjatë natës janë veçanërisht të rrezikshme, pasi organizmi nuk arrin të rikuperohet nga stresi termik. Sipas studimit, netët ekstremisht të nxehta në Evropë janë tashmë rreth 100 herë më të mundshme sesa ishin në vitin 2003.
Analiza përfshiu 854 qytete në 30 vende evropiane dhe zbuloi se 45% e tyre kanë regjistruar ose janë shumë pranë rekordeve të temperaturës së ashtuquajtur të “globit të lagësht”, një tregues që kombinon temperaturën, lagështinë dhe faktorë të tjerë klimatikë që ndikojnë drejtpërdrejt në shëndetin e njeriut.
Shkencëtarët theksojnë se Evropa mbetet kontinenti që po ngrohet më shpejt në botë dhe paralajmërojnë se pa ulje të shpejtë të emetimeve të lëndëve djegëse fosile, valë të tilla ekstreme do të bëhen gjithnjë e më të shpeshta dhe më vdekjeprurëse.
Sipas të dhënave paraprake, qindra persona kanë humbur jetën nga temperaturat ekstreme në disa vende evropiane, ndërsa autoritetet presin që bilanci të rritet edhe më tej.
“Është çështje se çfarë lloj të ardhmeje duam të kemi,” deklaroi studiuesja Friederike Otto, duke bërë thirrje për veprime urgjente globale kundër ndryshimeve klimatike.
