Më 11 maj Shqipëria zhvillon për të 11-tën herë zgjedhjet demokratike që nga rrëzimi i regjimit totalitar, por forcat politike që kanë drejtuar vendin në këto 34 vite nuk kanë qenë efektive në ndërtimin e një shteti që ofron siguri, shpresë dhe zhvillim për qytetarët.
Rritja ekonomike ka qenë e qëndrueshme, por rezultatet e saj në uljen e varfërisë dhe pabarazisë kanë qenë të dobëta.
Të dhënat e fundit të Eurostat tregojnë se Shqipëria ka rreth 42% të popullsisë në rrezik për të qenë të varfër, niveli më i lartë në Europë, ndërsa raporti i fundit i Bankës Botërore tregoi se më shumë se 80% e shqiptarëve mendojnë se pabarazia ekonomike është rritur, me përqindjen më të lartë në rajon.
Mungesa e vizionit për zhvillim afatgjatë dha pasoja të rënda në zhvillimet demografike. Organizata e Kombeve të Bashkuara e ka renditur Shqipërinë në top listën e vendeve me emigracion të lartë sidomos në moshat e reja në dekadën e fundit.
Kjo ikje masive e ka bërë fiktiv regjistrimin e votuesve. P.sh. në zgjedhjet e përgjithshme parlamentare të vitit 2021, në regjistrat e gjendjes civile ishin 3,588,869 persona me të drejtë vote, por 1,614,048 persona ose vetëm 46.3% shkuan në kutitë e votimit, më e ulëta historike që nga viti 1992.
Regjistrimi nuk është automatizuar, gjë që ka ulur ndjeshëm pjesëmarrjen. Nëse do të votonin e gjithë diaspora e regjistruar ato të përbënin 7% të totalit kombëtar. Por për shkak të numrit të ulët të regjistruar dhe pengesave logjistike, ndikimi real në këto zgjedhje pritet të jetë shumë i kufizuar.
Në dekadën e katërt të tranzicionit, politika nuk ka ofruar zgjidhje për frenimin e emigracionin masiv. Vendi ka humbur gati 40% të popullsisë që nga vitet ’90 dhe është ndër vendet me plakjen më të shpejtë në Europë, teksa nuk ka asnjë politike mbështetëse për rininë. Korrupsioni mbetet problemi më i madh i perceptuar, sipas raporteve të BE dhe Transparency International.
Skandalet, bojkotet dhe mungesa e alternativave reale politike kanë zbehur besimin e qytetarëve në demokraci.
Shqipëria është në pritje të çeljes së kapitujve të negociatave me BE-në, por kushtet për reformën në drejtësi, median dhe administratën publike mbeten të paplotësuara./ MONITOR
