Skandali i lobimit amerikan në Ballkan ka marrë një tjetër përmasë. Ministri i Jashtëm i Bosnjë-Hercegovinës, Elmedin Konaković, u është drejtuar institucioneve më të rëndësishme amerikane, duke kërkuar verifikimin e aktiviteteve të kompanive të lobimit, përfshirë Continental Strategy, firmën që ka punuar edhe për Sali Berishën në Shqipëri. Në qendër të polemikave janë gjithashtu Chris LaCivita dhe James Blair, dy strategë të afërt me presidentin Donald Trump.
Sipas raportimeve të mediave boshnjake më 12 tetor, Konaković ka dërguar 15 letra zyrtare në Uashington, përfshirë Departamentin e Shtetit, Departamentin e Thesarit dhe Departamentin e Drejtësisë.
Në korrespondencën drejtuar autoriteteve amerikane kërkohet shqyrtimi i deklarimeve të kompanive të lobimit sipas ligjit amerikan FARA, i cili rregullon transparencën e veprimtarive të kryera në interes të klientëve të huaj.
Një nga kompanitë e përmendura është Continental Strategy LLC, e cila ka kontrata lobimi në Ballkan dhe lidhje me figura të rrethit politik të Trump.
LaCivita dhe Blair, dy emrat që ndezën skandalin
Në qendër të kësaj historie janë Chris LaCivita dhe James Blair, dy prej strategëve që kontribuuan në fushatën presidenciale të Donald Trump.
Udhëtimi dhe angazhimi i tyre në Republikën Srpska shkaktuan polemika në Shtetet e Bashkuara, për shkak të marrëdhënieve të udhëheqjes serbe të Bosnjës me Rusinë dhe aktivitetit të kompanive amerikane të lobimit në rajon.
Trump është pyetur publikisht për aktivitetin e dy bashkëpunëtorëve të tij dhe për konfliktin e mundshëm të interesit, por deri tani nuk është konfirmuar një vendim i tij për ndërprerjen e marrëdhënieve me ta.
Ndërkohë, kërkesa e ministrit boshnjak e zhvendos debatin nga përplasjet politike dhe raportimet mediatike drejt institucioneve amerikane që kanë kompetenca për të verifikuar deklarimet dhe financimet e lobimit.
E njëjta kompani që loboi për Berishën
Continental Strategy është një emër i njohur edhe në politikën shqiptare.
Sali Berisha ka pranuar publikisht se kompania është angazhuar për të lobuar në Uashington në lidhje me vizën e tij amerikane dhe statusin non grata, të vendosur nga Departamenti i Shtetit në vitin 2021.
Megjithatë, ai nuk ka bërë publike të gjitha hollësitë financiare të angazhimit, përfshirë shumën e paguar dhe burimin e financimit.
Vetë Berisha ka deklaruar se Chris LaCivita, i angazhuar më parë si këshilltar politik i Partisë Demokratike, nuk ka qenë i përfshirë në përpjekjet për sigurimin e vizës.
Kjo e bën edhe më të rëndësishme transparencën mbi kontratat dhe shërbimet e ofruara nga kompania amerikane për klientët e saj në Ballkan.
Gjykata Kushtetuese e Bosnjës dhe dyshimet për përdorimin e parave publike
Në themel të kërkesës së Konaković është vendimi U-10/26 i Gjykatës Kushtetuese të Bosnjë-Hercegovinës, që lidhet me përdorimin e fondeve publike të Republikës Srpska për lobim në favor të objektivave që bien ndesh me rendin kushtetues të vendit.
Çështja e shqyrtuar nga gjykata lidhej konkretisht me një kontratë të Republikës Srpska me kompaninë Dickens & Madson Canada Inc., ku ndër objektivat përmendej edhe pavarësia e entitetit serb.
Gjykata ndaloi vijimin e pagesave për këtë kontratë dhe marrëveshje të tjera të ngjashme me objektiva antikushtetues.
Konaković kërkon tani që autoritetet amerikane të shqyrtojnë nëse edhe marrëveshje të tjera lobimi të financuara nga Republika Srpska kanë shërbyer për qëllime të ngjashme.
Ai i është drejtuar gjithashtu sekretarit amerikan të Thesarit, Scott Bessent, duke kërkuar shqyrtimin e mundësisë së sanksioneve ndaj Milorad Dodikut dhe personave të tjerë të përfshirë në financimin e këtyre aktiviteteve.
A do të verifikohen edhe kontratat e tjera të Continental Strategy?
Për Shqipërinë, zhvillimi merr rëndësi të veçantë për shkak të marrëdhënies së Continental Strategy me Partinë Demokratike dhe Sali Berishën.
Megjithatë, letrat e ministrit boshnjak nuk kërkojnë hetimin e kontratës shqiptare dhe nuk përmbajnë akuza ndaj Berishës. Ato lidhen me aktivitetet e Republikës Srpska në Shtetet e Bashkuara.
Deri tani nuk ka njoftim se Departamenti amerikan i Drejtësisë ka hapur një hetim ndaj Continental Strategy, Chris LaCivita apo James Blair. Nuk ka as një vendim të ri të konfirmuar për revokimin e shpalljes non grata të Berishës.
Por ndërsa në Bosnjë një ministër kërkon zyrtarisht që autoritetet amerikane të kontrollojnë kontratat, pagesat dhe aktivitetin e lobistëve, në Shqipëri mbeten ende pa përgjigje pyetjet mbi faturën e lobimit për Berishën.
Sa është paguar realisht, kush i ka siguruar paratë dhe çfarë shërbimesh janë blerë në Uashington?
