Fantashkenca, fantasy dhe horror-i po vazhdojnë të përdorin botë imagjinare për të folur për probleme gjithnjë e më reale: pushtetin, pabarazinë, teknologjinë, mbipopullimin dhe frikën nga e ardhmja.
Në përzgjedhjen e librave të rinj të shtatorit, The Guardian veçon pesë tituj që lëvizin nga hapësira dhe botët distopike te Brazili i shekullit XIX dhe qytetet amerikane që fshehin sekrete të errëta.
Mes tyre është “Massif” i shkrimtarit australian Garth Nix, i njohur veçanërisht për serinë “Old Kingdom”. Këtë herë Nix kalon te fantashkenca për të rritur.
Historia zhvillohet në një të ardhme të dëmtuar nga luftërat, ku njerëzimi është përhapur përtej Tokës me ndihmën e një force aliene misterioze. Por kjo ndihmë nuk është domosdoshmërisht aq dashamirëse sa duket.
Romani përdor aventurën hapësinore për të ngritur pyetje mbi mbijetesën, kontrollin dhe çmimin që njerëzimi mund të jetë i gatshëm të paguajë për të vazhduar ekzistencën.
Një tjetër botim që ka tërhequr vëmendjen është “Revolution in the Heart”, një antologji e redaktuar nga Jonathan Strahan dhe e frymëzuar nga trashëgimia e Ursula K. Le Guin.
Le Guin, e cila vdiq në vitin 2018, mbetet një nga figurat më të rëndësishme të fantashkencës moderne. Librat e saj përdorën planetë dhe shoqëri imagjinare për të sfiduar idetë mbi gjininë, pushtetin, kapitalizmin dhe mënyrën se si organizohen shoqëritë.
Në “Revolution in the Heart”, 15 autorë të ndryshëm vazhdojnë këtë frymë, duke shkruar histori që vënë në pikëpyetje rregullat e botës ku jetojmë.
The Guardian e veçon antologjinë si një nga përmbledhjet më të mira të vitit në këtë zhanër. (The Guardian)
Nga hapësira, lista kalon në horrorin gotik me “An Immaculate Deception”, romani debutues i Isabela Livino.
Historia zhvillohet në Brazilin e shekullit XIX dhe ndjek një grua të re që nis të zbulojë sekrete të errëta dhe elemente okulte. Romani kombinon historinë, fenë dhe horrorin, duke e vendosur frikën brenda një shoqërie ku gratë kishin shumë pak kontroll mbi jetën e tyre.
Ndërkohë, CJ Tudor rikthehet me “Serenity Falls”, një thriller horror që nis në një qytet të vogël në Florida.
Në sipërfaqe, Serenity Falls duket si një vend ideal. Por qetësia gradualisht prishet dhe pas imazhit perfekt dalin në dritë sekrete shumë më të errëta. Libri ndërtohet rreth kontrastit klasik mes komunitetit të bukur nga jashtë dhe asaj që fshihet pas dyerve të mbyllura.
Titulli i pestë është “Scion” nga James Islington.
Ai e çon lexuesin në një të ardhme të mbipopulluar, ku jetëgjatësia është kthyer në çështje politike dhe kontrollohet përmes ligjeve. Në qendër është Azure, një vrasës me pagesë që përfshihet në një konflikt shumë më të madh nga sa kishte imagjinuar.
Por ajo që i bashkon këto libra nuk janë alienët, magjia apo elementet e horrorit.
Është mënyra se si autorët po përdorin të pamundurën për të folur për të tashmen.
Kush do të ketë të drejtën të jetojë më gjatë? Çfarë ndodh kur teknologjia ndryshon ekuilibrin e pushtetit? Sa liri jemi të gatshëm të sakrifikojmë për sigurinë? Dhe çfarë ndodh kur një shoqëri që duket perfekte nga jashtë fillon të çahet?
Fantashkenca mund të zhvillohet qindra vite në të ardhmen, por pyetjet e saj po bëhen gjithnjë e më shumë pyetjet e së tashmes.
