Një filxhan çaj apo kafe shumë i nxehtë mund të duket si një zakon krejt i padëmshëm, por një nga studimet më të mëdha të kryera deri tani në Britani sugjeron se temperatura e pijeve mund të ketë rëndësi për shëndetin e ezofagut.
Studiuesit e Oxford Population Health analizuan të dhënat e afro 980 mijë personave, të ndjekur për rreth 14 vjet, për të parë nëse temperatura e preferuar e çajit dhe kafesë lidhej me rrezikun e zhvillimit të kancerit të ezofagut.
Rezultatet treguan një lidhje të qartë me karcinomën skuamoze të ezofagut, një nga dy format kryesore të kësaj sëmundjeje. Personat që thanë se i pinin pijet “të nxehta” kishin rrezik më të lartë se ata që i preferonin të vakëta, ndërsa te ata që i konsumonin “shumë të nxehta”, rreziku rezultoi rreth tre herë më i lartë.
Edhe sasia duket se ka rëndësi. Sipas studimit, personat që konsumonin gjashtë ose më shumë pije të nxehta në ditë kishin një rritje prej rreth 71% të rrezikut, krahasuar me ata që konsumonin më pak. Megjithatë, studiuesit nuk gjetën të njëjtën lidhje për adenokarcinomën e ezofagut, një formë tjetër të sëmundjes.
Shpjegimi i mundshëm nuk lidhet domosdoshmërisht me vetë kafenë apo çajin, por me nxehtësinë. Temperaturat shumë të larta mund të shkaktojnë dëmtime të përsëritura në qelizat që veshin ezofagun. Me kalimin e kohës, dëmtimi dhe inflamacioni i vazhdueshëm mund ta bëjnë indin më të prekshëm ndaj ndryshimeve që favorizojnë zhvillimin e kancerit.
Kjo ide nuk është e re. Agjencia Ndërkombëtare për Kërkime mbi Kancerin, IARC, i klasifikon pijet e konsumuara në temperatura mbi 65°C si “ndoshta kancerogjene për njerëzit”. Vlerësimi lidhet me temperaturën dhe jo me një lloj të caktuar pijeje.
Studimi i ri është i rëndësishëm sepse shumica e provave të mëparshme vinin nga vende ku ekziston tradita e konsumimit të pijeve tepër të nxehta, si maté në Amerikën e Jugut. Të dhënat britanike tregojnë se lidhja mund të shihet edhe te pije shumë të zakonshme si çaji dhe kafja.
Megjithatë, rezultatet duhen interpretuar me kujdes. Studimi tregon një lidhje statistikore dhe jo provë se çdo filxhan i nxehtë shkakton kancer. Temperatura ishte gjithashtu e raportuar nga vetë pjesëmarrësit dhe jo e matur për çdo pije, një kufizim që autorët e pranojnë.
Ekspertët nënvizojnë gjithashtu se duhani dhe alkooli mbeten ndër faktorët shumë më të rëndësishëm të rrezikut për kancerin skuamoz të ezofagut.
Mesazhi praktik është i thjeshtë: nuk ka arsye të hiqni dorë nga çaji apo kafja, por mund të jetë ide e mirë të mos i pini kur janë aq të nxehta sa ju djegin gojën. T’i lini të ftohen deri në një temperaturë të rehatshme është një ndryshim i vogël që mund të shmangë dëmtimin e përsëritur nga nxehtësia.
