Në Shqipëri po vërehet një ndryshim i dukshëm në preferencat akademike të të rinjve. Profesionet tradicionale si mësuesia, gazetaria dhe artet po humbasin terren, ndërsa gjithnjë e më shumë studentë po orientohen drejt mjekësisë, inxhinierisë dhe teknologjisë.
Të dhënat më të fundit nga INSTAT tregojnë se, nga viti 2019 deri në 2024, fushat si arsimi, gazetaria dhe shkencat humane kanë humbur mbi 10 mijë të diplomuar. Vetëm në arsimim, numri i diplomimeve ka rënë nga mbi 9 mijë në vitin 2019, në vetëm 6.840 këtë vit, një alarm i heshtur për mungesën e mësuesve në të ardhmen.
“Ka disa faktorë, por më e rëndësishmja është shpejtësia dhe mundësia për akses në punë sa më shpejt. Gjithashtu, pavarësisht profesionit, përvoja në Shqipëri ka treguar se shumë gjëra mund të bëhen nga kushdo. Së dyti, kjo lidhet me mundësitë për punë, jo vetëm në Shqipëri, por edhe jashtë saj.
Tendencat janë drejt teknologjisë së informacionit, shkencave mjekësore dhe ekonomisë. Kjo i lidh profesionistët me më shumë mundësi, si për të hapur sipërmarrje private, ashtu edhe për të punuar si freelancer” , tha Erion Muça, ekspert arsimi dhe punësimi.
Edhe artet dhe shkencat sociale janë në rënie të ndjeshme. Ndërkohë, degët si mjekësia dhe inxhinieria po njohin rritje të qëndrueshme. Në pesë vitet e fundit, mbi 4.200 studentë më shumë janë diplomuar në fushën e shëndetit dhe mirëqenies.
Vetëm në vitin akademik 2023–2024, janë diplomuar 28.193 studentë në arsimin e lartë shqiptar. Pjesa më e madhe, 51.3 për qind, kanë përfunduar studimet “Bachelor”, ndërsa 43.1 për qind janë diplomuar në “Master”.
“Universitetet në Shqipëri duhet të jenë shumë më praktike, për t’u përshtatur me dinamikat e ndryshimit të tregut të punës. Kjo kërkon përditësim të vazhdueshëm të kurrikulave dhe të stafit akademik”, shtoi eksperti Muça.
Fusha më e preferuar këtë vit ishte “Biznes, administrim dhe ligj”, me gati një të katërtën e të diplomuarve – rreth 24.4 për qind. Ndërkohë, ndarja gjinore vijon të jetë e theksuar: Gratë përbëjnë 65.8 për qind të të diplomuarve, duke dominuar në arsimin, shëndetin dhe gazetarinë./Euronews/
