Historia e Alex Zanardi nuk është thjesht një histori sporti. Është një sfidë e drejtpërdrejtë ndaj fatit, ndaj dhimbjes dhe ndaj vetë kufijve njerëzorë. Dhe sot, me ndarjen e tij nga jeta në moshën 59-vjeçare, ajo histori mbetet një nga dëshmitë më të forta se çfarë do të thotë të jetosh përtej asaj që duket e mundur.
Pas aksidentit tragjik të vitit 2001, që i ndryshoi jetën përgjithmonë, shumëkush do ta kishte konsideruar fundin. Por për Zanardin, ishte vetëm fillimi i një kapitulli tjetër. Në vitin 2007 ai rikthehet në garë, këtë herë me një handbike, duke marrë pjesë në Maratonën e Nju Jorkut dhe duke u renditur i katërti — vetëm pak javë pas nisjes së përgatitjes.
Në vitin 2010 ai vendos të lërë pas garat automobilistike për t’iu përkushtuar plotësisht çiklizmit të adaptuar. Dhe kulmi vjen në Lojërat Paralimpike Londër 2012, ku fiton dy medalje ari dhe një argjendi. Një rikthim që nuk ishte më thjesht sportiv, por njerëzor.
Ai vazhdon të dominojë edhe në Lojërat Paralimpike Rio 2016, duke marrë dy medalje ari dhe një tjetër argjendi. Në total, 12 tituj botërorë në paraciklizëm — një arritje që nuk matet vetëm me medalje, por me forcën për të mos u dorëzuar.
Por Zanardi nuk ishte vetëm kampion. Ai ishte zë. Ishte mendim. Ishte një mënyrë për ta parë jetën ndryshe. “Nuk jam guru, nuk jam shenjtor”, thoshte ai me humorin e tij të zakonshëm, duke e ulur gjithmonë veten në tokë, edhe kur e gjithë bota e dëgjonte. Në një nga rrëfimet e fundit, shqetësimi i tij nuk ishte fama, as sukseset, por diçka shumë më e thjeshtë: “A kam arritur t’ia shpjegoj mirë gjërat djalit tim?”
Ai dinte të qeshte edhe me dhimbjen. E trajtonte si një pjesë të jetës, jo për ta madhështuar, por për ta përballuar. Sepse për Zanardin, dhimbja nuk ishte justifikim — ishte material për të ndërtuar diçka më të fortë.
Ishte një pilot i shpejtë në Formula 1, por mbi të gjitha një njeri i zakonshëm që e ndërtoi jetën si artizan: hap pas hapi, me durim, me përpjekje. “Jeta është si një punë dore”, thoshte ai. “Ndërtohet ngadalë.”
Dhe në fund, mbetet ajo fjali që e përkufizon më shumë se çdo medalje:
“Kur mendon se ke dhënë gjithçka, rezisto edhe 5 sekonda të tjera. Sepse aty ndërtohet fitorja.”
Alex Zanardi nuk është më. Por ajo që la pas nuk është thjesht një karrierë. Është një mënyrë për të jetuar.
