Nga Genc Sejko
Në politikën shqiptare, rritja e partive të reja dhe të vogla është shpesh shpresë për ndryshim, sidomos për qytetarët që kërkojnë një alternativë ndaj partive të mëdha tradicionale. Figura si Arlind Qorri, Adriatik Lapaj dhe Endri Shabani përfaqësojnë zëra të rinj, me platforma që i kushtohen çështjeve si drejtësia sociale, transparenca dhe reforma. Këto parti të vogla synojnë të ndryshojnë mënyrën se si bëhet politika në vend dhe të ofrojnë zgjidhje për problemet e përditshme që shpesh lihen në harresë nga partitë e mëdha. Megjithatë, për shkak të sistemit zgjedhor dhe pragut të lartë për të fituar mandate, votat që mbështesin këto parti shpesh përfundojnë duke përfituar indirekt partinë në pushtet.
Në sistemin zgjedhor aktual, partitë e vogla përballen me një prag që vështirë e kalojnë, duke bërë që votat e tyre të shpërndahen mes partive që kalojnë pragun, dhe zakonisht këto mandate të “humbura” i shërbejnë partisë më të madhe, që shpesh është ajo në pushtet – në këtë rast, Partia Socialiste e Edi Ramës. Kështu, përpjekjet e partive të vogla për të sjellë ndryshim nuk përkthehen në mandate, por në thelb forcojnë pozitat e qeverisë.
Nga njëra anë, partitë e vogla janë kritike për situatën e vendit dhe ofrojnë propozime që reflektojnë shqetësimet e një pjese të madhe të popullit, të lodhur nga politika tradicionale. Për shembull, Adriatik Lapaj, Arlind Qorri dhe Endri Shabani kanë promovuar kauza që shkojnë përtej interesave partiake, duke u fokusuar në mirëqenien e qytetarëve dhe përmirësimin e institucioneve publike. Por, ky entuziazëm dhe përpjekje për ndryshim shpesh përballen me murin e pragut zgjedhor dhe sistemit proporcional që favorizon partitë kryesore.
Në këtë kuptim, ndërsa qytetarët që mbështesin këto parti të vogla e konsiderojnë votën e tyre si një përpjekje për ndryshim, efekti përfundimtar është që votat e tyre rrisin fuqinë e partisë më të madhe. Ky fenomen e ka bërë të vështirë për partitë e vogla të shndërrohen në një forcë që mund të ndikojë realisht në politikë, duke i detyruar shumë qytetarë të ndihen të pashpresë për të arritur ndryshimin përmes alternativave të reja.
Si përfundim. Nëse nuk bashkohen në një koalicion të madh, partitë e reja në rastin më të mirë do çojnë Lapajn dhe Qorin në parlament dhe çmimi për këtë do jetë mandati i katërt i Ramës.
