Bota 15 September 2026, 20:02 Nga VNA

Raporti tronditës i Pentagonit: Lufta me Iranin i kushtoi SHBA-së 33.4 miliardë dollarë, mungojnë municionet

Ndaje në Whatsapp
Raporti tronditës i Pentagonit: Lufta me Iranin i kushtoi SHBA-së 33.4

Raporti i parë i Inspektorit të Përgjithshëm të Pentagonit për luftën me Iranin nxjerr në pah përmasat e kostove dhe dëmeve të shkaktuara gjatë muajve të parë të operacionit amerikan “Epic Fury”. Sipas dokumentit zyrtar, deri më 29 qershor, kostoja e operacionit kishte arritur në rreth 33.4 miliardë dollarë, ndërsa më shumë se 22.3 miliardë dollarë ishin shpenzuar vetëm për municione.

Raporti, i cili mbulon periudhën deri më 30 qershor, paralajmëron se përdorimi masiv i municioneve ka krijuar “mungesa strategjike” në rezervat amerikane dhe ka nxjerrë në pah pengesa serioze në industrinë ushtarake për zëvendësimin e tyre. Sipas gjetjeve, problemet lidhen veçanërisht me prodhimin e motorëve të raketave, furnizimin me eksplozivë dhe lëndë shtytëse të cilësisë së lartë, si dhe mungesën e fuqisë punëtore të specializuar.

Dokumenti tregon gjithashtu se sulmet iraniane dëmtuan ose shkatërruan qindra ndërtesa dhe struktura në bazat amerikane në Kuvajt, Bahrein, Katar, Emiratet e Bashkuara Arabe, Arabinë Saudite, Irak, Oman dhe Jordani. Një prej pikave më të rëndësishme të goditura ishte baza detare amerikane në Bahrein, një qendër kryesore logjistike për operacionet amerikane në rajon. Pas sulmeve, Komanda Qendrore e SHBA-së u detyrua të zhvendoste një pjesë të linjave të furnizimit drejt qendrave më të largëta, përfshirë bazën Diego Garcia në Oqeanin Indian.

Dëme të konsiderueshme u raportuan edhe në objektet diplomatike amerikane. Sipas raportit, goditjet iraniane shkaktuan rreth 184 milionë dollarë dëme në objektet diplomatike amerikane në Irak, Kuvajt, Arabinë Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe. Departamenti i Shtetit raportoi gjithashtu rreth 113 milionë dollarë shpenzime shtesë për masat emergjente dhe evakuimet e personelit amerikan, familjeve të tyre dhe shtetasve të tjerë. Rreth 9 mijë shtetas amerikanë u evakuuan nga zonat e prekura.

Lufta ka shkaktuar dëme të mëdha edhe në flotën ajrore amerikane. Raporti dokumenton dëmtimin ose shkatërrimin e dhjetëra avionëve dhe deri në 30 dronëve MQ-9 Reaper, secili me vlerë rreth 30 milionë dollarë. Gjithashtu, shtatë avionë furnizues me karburant KC-135 u dëmtuan ose u shkatërruan, ndërsa raporti përfshin edhe humbje të avionëve luftarakë, mes tyre F-15E, F-35A dhe A-10. Në total, humbjet e pajisjeve ushtarake vlerësohen në rreth 3.7 miliardë dollarë.

Në bilancin njerëzor, raporti dokumenton 11 pjesëtarë të forcave amerikane të vrarë në luftime, ndërsa gjithsej 12 pjesëtarë amerikanë rezultojnë të vrarë gjatë periudhës së mbuluar nga raporti. Një tjetër humbje e rëndë ndodhi në Irak, ku një avion KC-135 u rrëzua pas një përplasjeje me një avion tjetër të së njëjtës kategori.

Kostoja e luftës është rritur edhe më tej pas periudhës së mbuluar nga raporti. Sekretari amerikan i Mbrojtjes, Pete Hegseth, kishte deklaruar në fund të korrikut se kostoja totale kishte arritur në 37.5 miliardë dollarë. Shifra e raportit prej 33.4 miliardë dollarësh nuk përfshin kostot e ardhshme të riparimit dhe rindërtimit të bazave të dëmtuara.

Gjetjet e Inspektorit të Përgjithshëm bien në kontrast me deklaratat e mëparshme të administratës Trump, e cila kishte minimizuar shqetësimet për mungesën e municioneve. Presidenti Donald Trump ka deklaruar se Shtetet e Bashkuara prodhojnë më shumë armë të avancuara se në çdo periudhë tjetër të historisë së tyre. Raporti i ri, megjithatë, paralajmëron se rikthimi i rezervave të armëve të avancuara në nivelet e mëparshme mund të kërkojë kohë të konsiderueshme për shkak të kufizimeve të industrisë së mbrojtjes.

Raporti i Pentagonit ofron kështu pasqyrën më të plotë zyrtare deri tani mbi koston financiare, humbjet ushtarake dhe dëmet infrastrukturore të luftës me Iranin, duke treguar se konflikti ka ushtruar presion të madh jo vetëm mbi buxhetin amerikan, por edhe mbi rezervat strategjike të armëve dhe kapacitetin e industrisë amerikane për t'i zëvendësuar ato.

Video

Edi Rama reagon pas vendimit për të lënë në qeli Erion Veliajn. Kryeministri ngre pikëpyetje për vijimin e paraburgimit dhe thotë se Tirana po mbetet pa drejtimin e kryetarit të zgjedhur. Sipas Ramës, kjo situatë po sjell një kosto të përditshme për kryeqytetin dhe qytetarët. Ai e cilëson atë një “eksperiment të paparë juridik, social dhe ekonomik”.

Edi Rama reagon pas vendimit për të lënë në qeli Erion Veliajn. Kryeministri ngre pikëpyetje për vijimin e paraburgimit dhe thotë se Tirana po mbetet pa drejtimin e kryetarit të zgjedhur. Sipas Ramës, kjo situatë po sjell një kosto të përditshme për kryeqytetin dhe qytetarët. Ai e cilëson atë një “eksperiment të paparë juridik, social dhe ekonomik”.

Tre automjete janë përfshirë në një aksident në superstradën Lezhë–Shkodër, pranë kryqëzimit të Gocajve. Si pasojë e përplasjes, dy drejtues mjetesh dhe një pasagjer kanë mbetur të plagosur dhe janë transportuar në Spitalin e Lezhës. Pas ndihmës mjekësore, raportohet se ndodhen jashtë rrezikut për jetën. Aksidenti shkaktoi vështirësi të përkohshme në qarkullim.

Një zjarr i përmasave të mëdha ka rënë në hyrje të fshatit Andon Poçi, duke rrezikuar banesat dhe një fabrikë uji pranë vatrës së flakëve. Forcat e MZSH Gjirokastër kanë ndërhyrë menjëherë me mjete dhe personel për izolimin e zjarrit dhe mbrojtjen e objekteve të rrezikuara. Ndërhyrja vijon me intensitet, ndërsa situata po mbahet nën monitorim.

opinion

Opinionet e shprehura i përkasin autorëve dhe nuk përfaqësojnë qendrimin e redaksisë.

Histori të harruara

Më shumë lajme