Shkrimtarja dhe poetja kanadeze Anne Carson është shpallur fituese e Çmimit Nobel për Letërsinë 2026, duke u vlerësuar për krijimtarinë e saj të pazakontë, që ndërthur poezinë, prozën, filozofinë dhe letërsinë klasike greke.
Autorja 76-vjeçare është një nga zërat më origjinalë të letërsisë bashkëkohore. Veprat e saj shpesh i kapërcejnë kufijtë tradicionalë mes zhanreve, duke sjellë histori të lashta në një formë moderne dhe eksperimentale.
Akademia Suedeze e vlerësoi Carson për mënyrën krijuese me të cilën ka zhvilluar forma të reja të shprehjes letrare, duke ruajtur një dialog të vazhdueshëm me traditën klasike.
Mes veprave të saj më të njohura janë Autobiography of Red, botuar në vitin 1998, dhe Norma Jeane Baker of Troy, e vitit 2019, ku ndërthuren historia e Helenës së Trojës dhe figura e Marilyn Monroe.
Por përtej suksesit letrar, historia personale e shkrimtares ka tërhequr gjithashtu vëmendjen. Carson jeton me sëmundjen e Parkinsonit dhe ka nisur të praktikojë boks si një mënyrë për të ruajtur aktivitetin fizik dhe për të përballuar simptomat.
Pavarësisht vështirësive shëndetësore, ajo vazhdon të shkruajë dhe të eksperimentojë me forma të ndryshme artistike, duke përfshirë përkthimin, teatrin dhe poezinë.
Carson ndodhej në Islandë kur mori lajmin për fitimin e çmimit. Shkrimtarja ka një lidhje të veçantë me vendin nordik, ku kalon një pjesë të kohës së saj, ndërsa jeton gjithashtu në Nju Jork.
Çmimi Nobel për Letërsinë shoqërohet me një shpërblim prej 12 milionë koronash suedeze, ekuivalenti i rreth 1.2 milionë dollarëve.
Me këtë vlerësim, Anne Carson bëhet pjesë e historisë së letërsisë botërore, duke dëshmuar se krijimtaria artistike mund të vazhdojë të zhvillohet edhe përballë sfidave personale dhe shëndetësore.
