Çfarë ndodh kur një sistem inteligjence artificiale ka akses në kompjuterët e një kompanie, merr vetë vendime dhe përfundon duke shkaktuar një incident? Dhe mbi të gjitha: kush e paguan dëmin?
Kjo pyetje, që deri pak kohë më parë dukej teorike, po kthehet në një problem real për industrinë globale të sigurimeve.
Reuters raporton se siguruesit kibernetikë po rishikojnë formulimet e policave të tyre për të përcaktuar se çfarë ndodh kur agjentët autonomë të inteligjencës artificiale kryejnë veprime të paparashikuara.
Agjentët AI ndryshojnë nga chatbotët tradicionalë sepse nuk japin vetëm përgjigje. Ata mund të marrin një objektiv dhe të kryejnë një seri veprimesh vetë: të hapin programe, të përdorin sisteme, të analizojnë të dhëna, të shkruajnë kod apo të ndërveprojnë me infrastrukturën dixhitale.
Kjo autonomi krijon një problem të ri.
Policat tradicionale të sigurimit kibernetik janë ndërtuar kryesisht për incidente si sulmet e hackerëve, ransomware apo vjedhjen e të dhënave. Por situata bëhet më e paqartë kur AI-ja ka marrë ligjërisht akses në sistem dhe më pas kryen vetë një veprim që shkakton dëme.
Sipas Reuters, kompani sigurimi si MSIG, QBE dhe Beazley po përshtatin gjuhën e kontratave për t’iu përgjigjur rreziqeve të reja, ndërsa produkte të posaçme për AI po shfaqen gjithashtu në treg.
Shqetësimi po rritet paralelisht me aftësitë e sistemeve të inteligjencës artificiale. Mbi 100 kompani të mëdha teknologjike dhe financiare paralajmëruan këtë javë se AI mund ta bëjë hacking-un shumë më të përhapur dhe kërkuan investime më të mëdha në mbrojtjen kibernetike.
Industria e sigurimeve ndodhet përballë një problemi tjetër: mungojnë të dhënat historike. Siguruesit kanë dekada informacion për aksidentet, zjarret apo fatkeqësitë natyrore, por shumë pak të dhëna për dëmet e shkaktuara nga agjentë autonomë AI.
Dhe tregu është i madh. Tregu global i sigurimeve kibernetike vlente afro 15 miliardë dollarë në vitin 2025 dhe parashikohet të arrijë rreth 28 miliardë dollarë deri në vitin 2030, sipas të dhënave të cituara nga Reuters.
Për kompanitë, pyetja nuk është më vetëm nëse një hacker mund të hyjë në sistem. Epoka e AI-së po sjell një skenar të ri: çfarë ndodh kur teknologjia të cilës vetë i ke dhënë çelësat e sistemit fillon të marrë vendime që nuk i kishe parashikuar?
