Vjeshtën dhe dimrin e kaluar, diplomatë të lartë izraelitë kontaktuan me urgjencë zyrtarë dhe televizione publike në të gjithë Europën për të diskutuar një temë delikate dhe të pazakontë: Eurovision Song Contest.
Disa transmetues kërkonin përjashtimin e Izraelit nga Eurovision për shkak të luftës në Gaza dhe kërcënonin me bojkot të konkursit. Madje, disa prej tyre akuzonin qeverinë izraelite se kishte ndikuar padrejtësisht në rezultatet përmes një fushate masive votimi.
Në atë kohë, Izraeli përballej me probleme shumë më të mëdha diplomatike sesa një konkurs muzikor që ndiqet nga 166 milionë njerëz në mbarë botën. Një komision i Kombeve të Bashkuara kishte akuzuar së fundmi Izraelin për gjenocid, akuzë që qeveria izraelite e mohoi me forcë, ndërsa gjithnjë e më shumë liderë botërorë po njihnin shtetin palestinez.
“Jam pak i habitur pse ambasada po merret me këtë çështje,” i shkroi një diplomati izraelit drejtori i televizionit publik islandez, Stefan Eiriksson, pasi ai kërkoi të diskutonte për Eurovision-in në dhjetor.
Sipas një investigimi të The New York Times, kjo përpjekje diplomatike për të mbajtur Izraelin në Eurovision ishte vetëm një pjesë e dramës që u zhvillua gjatë vitit të fundit rreth një prej eventeve kulturore më të ndjekura në botë.
Për qeverinë e Benjamin Netanyahu, Eurovision nuk ishte më vetëm një festë me kostume vezulluese, krenari LGBT dhe skena me efekte piroteknike. Ai u kthye në një mundësi për të përmirësuar reputacionin ndërkombëtar të Izraelit dhe për të mobilizuar mbështetje përmes performancave të forta të këngëtarëve të tij.
Konkursi i këtij viti nis të martën, pas krizës më të madhe në historinë 70-vjeçare të Eurovision-it. Iceland dhe katër vende të tjera kanë bojkotuar festivalin në shenjë proteste ndaj pjesëmarrjes së Izraelit, ndërsa Unioni Europian i Transmetuesve, organizatori i konkursit, po përballet me vështirësi financiare.
Investigimi i gazetës amerikane pretendon se qeveria izraelite organizoi një fushatë të mirëkoordinuar për ta përdorur Eurovision-in si instrument “soft power”, ndërsa organizatorët e festivalit nuk ishin të përgatitur për të menaxhuar situatën.
Ndërsa Eurovision, tradicionalisht i konsideruar si një konkurs apolitik, po kthehej në një përplasje mbi Lindjen e Mesme dhe të drejtat e njeriut, organizatorët përpiqeshin të mbronin një nga parimet kryesore të festivalit: që politika nuk ka vend në event.
Sipas hetimit, përpjekjet e Izraelit për të ndikuar në votim nisën vite më parë dhe ishin shumë më të gjera sesa dihej publikisht. Dokumente financiare tregojnë se Izraeli ka shpenzuar të paktën 1 milion dollarë në promovimin e Eurovision-it, përfshirë fonde nga zyra e “hasbara”-s së Netanyahu-t, term që përdoret për propagandën dhe diplomacinë publike jashtë vendit.
Qeveritë nuk duhet të ndërhyjnë në votim, pasi Eurovision është një konkurs për televizione publike dhe artistë, jo për shtete.
Drejtori i Eurovision-it, Martin Green, deklaroi se veprimet e Izraelit kishin qenë të tepruara, por këmbënguli se ato nuk kishin ndikuar në rezultatin final.
Megjithatë, analiza e votave dhe dokumenteve të siguruara nga gazeta sugjeron se fushata mund të ketë ndikuar lehtësisht rezultatin e konkursit. Në disa vende, sipas analizës, mjaftonin vetëm disa qindra persona që të votonin vazhdimisht për të ndryshuar televotimin.
Gazeta thekson se nuk ka prova që Izraeli ka përdorur “bots” apo metoda të fshehta manipulimi.
Organizatorët e Eurovision-it, sipas investigimit, mbajtën sekret të dhënat e plota të votimit dhe minimizuan publikisht ndikimin e fushatës izraelite. Ata porositën një raport mbi reagimet e televizioneve ndaj Izraelit, por raporti i plotë nuk u publikua kurrë.
“Qeveria izraelite e ka përvetësuar Eurovision-in,” deklaroi Stefan Jon Hafstein.
Edhe presidenti izraelit Isaac Herzog mbrojti pjesëmarrjen e Izraelit në konkurs.
“Zëri i Izraelit duhet të dëgjohet kudo. Duhet të marrim pjesë, të ngremë lart flamurin tonë dhe të sjellim performuesit më të mirë në Eurovision,” deklaroi ai.
