Nga Eris Leka
Këshilli i Lartë i Prokurorisë (KLP), një nga institucionet më të rëndësishme të drejtësisë së re, është sot shembulli më i qartë i kapjes politike, pasivitetit të qëllimshëm dhe heshtjes së pajtuar me pushtetin. Në vend që të mbrojë pavarësinë e prokurorëve, ai po kontribuon drejtpërdrejt në vdekjen e çdo iluzioni për drejtësi të paanshme në Shqipëri.
Në datën 23 gusht, Reporter.al publikoi një analizë të qartë dhe të guximshme mbi heshtjen e institucioneve të drejtësisë përballë sulmeve të përsëritura dhe agresive të Kryeministrit ndaj gjyqtarëve. Artikulli ngre një shqetësim të thellë, por nuk e emërton dot plotësisht fajtorin kryesor brenda vetë sistemit: Këshillin e Lartë të Prokurorisë.
Sepse në një kohë kur drejtësia sulmohet publikisht, goditet institucionalisht dhe izolohet profesionalisht, heshtja e KLP-së nuk është thjesht pasivitet – është tradhti ndaj mandatit kushtetues dhe bashkëfajësi me kapësit e shtetit.
Një institucion që nuk përfaqëson më drejtësinë, por mazhorancën
KLP nuk është më një organ që garanton pavarësinë e prokurorëve. Sot është një strukturë e infiltruar politikisht, që operon në funksion të interesave të partisë në pushtet. Mjafton të shikosh përbërjen: anëtarë të propozuar nga PS, këshilltarë me të kaluar politike, staf që buron nga rrjetet klienteliste të administratës socialiste.
Ky është komprometimi i plotë i institucionit. KLP nuk është më një gardian i drejtësisë, por një zgjatim institucional i mazhorancës.
Kryetarët që heshtin, nuk gabojnë – ata zbatojnë urdhra
Kryetarja dhe nënkryetari i KLP-së nuk kanë dështuar për shkak paaftësie. Ata kanë zgjedhur të heshtin, sepse e dinë që heshtja i shërben atyre që i kanë emëruar. Sulmet e Kryeministrit ndaj gjyqësorit, që në çdo vend normal do shkaktonin reagime të menjëhershme nga organet e drejtësisë, në Shqipëri kalojnë pa asnjë fjalë nga KLP.
Kjo heshtje nuk është neutrale. Është dëshmi e frikshme se kontrolli politik mbi drejtësinë është tashmë total.
Emërimet dhe transferimet – pazari i rradhës
Në teori, KLP vendos për karrierat e prokurorëve mbi bazë të meritës dhe integritetit profesional. Në praktikë, vendimet e saj janë një skemë shpërblimesh për të bindurit dhe ndëshkimesh për të pavarurit. Prokurorët që nuk përkulen, transferohen në periferi. Ata që janë “të sigurt”, emërohen në pozicione kyçe.
Kjo nuk është reformë drejtësie. Kjo është pazari politik në funksion të mbrojtjes së korrupsionit dhe kontrollit mbi hetimet.
Mungesa e transparencës është vetë strategjia
Procesverbalet nuk publikohen. Vendimet mbeten të errëta. Arsyetimet redaktohen. KLP fsheh çdo gjurmë që mund të ekspozojë motivet politike të veprimeve të veta. Dhe kjo nuk është dështim teknik – është strategji për të ruajtur pamjen e një institucioni “neutral”, kur në fakt është tërësisht i pozicionuar politikisht.
KLP nuk hesht sepse nuk di ç’të thotë – hesht sepse s’mund të flasë
Kur drejtësia sulmohet, një institucion që ka integritet do të reagonte menjëherë. Por KLP nuk e ka këtë luks – sepse është peng i atyre që e kanë ndërtuar për të heshtur. Prandaj, sa herë që Kryeministri nënçmon drejtësinë, i kërcënon gjyqtarët, tallet me prokurorët apo sulmon publikisht SPAK, KLP rri urtë – sepse është pjesë e të njëjtës skemë politike që ka për qëllim kontrollin e drejtësisë.
Kush mbron drejtësinë nga ata që duhet ta mbrojnë?
Përballë kësaj situate, nuk mjafton më të kritikojmë Kryeministrin për fjalët apo sjelljet e tij. Problemi më i madh është se sistemi që duhet të vetëmbrohet, është kapitulluar nga brenda. Dhe në këtë kapitullim, KLP ka rolin më të rëndësishëm dhe më të turpshëm.
Një institucion që nuk reagon, nuk mbron, nuk kundërshton dhe nuk flet, është një institucion që nuk ekziston si garant i drejtësisë – por si garant i mosndëshkueshmërisë.
Thirrje për llogaridhënie, jo për reformë nga lart
KLP nuk mund të reformohet nga vetja. Ai duhet të ekspozohet publikisht, të vendoset nën presion shoqëror dhe ndërkombëtar, dhe t’i kërkohet llogaridhënie për çdo vendim që ka prodhuar kapje politike.
Sepse nëse nuk ndalet tani, ky institucion do të kthehet në një fabrikë të përhershme padrejtësish, e fshehur pas flamurit të reformës në drejtësi.
Drejtësia nuk vdes nga një fjalë e rëndë e Kryeministrit. Drejtësia nuk vdes as nga një sulm në media.
Drejtësia vdes kur ata që duhet ta mbrojnë, zgjedhin të heshtin.
Sot, KLP është në heshtje. Dhe kjo heshtje po vret drejtësinë.
