“Shpikja e Morelit”, romani i shkrimtarit argjentinas Adolfo Bioy Casares, është një kryevepër e letërsisë fantastike që ndërthur misterin, romancën dhe aventurën në një subjekt sa tronditës, aq edhe magjepsës. Mes një atmosferë enigmatike, ku realiteti përzihet me iluzionin dhe dashuria sfidon kufijtë e së pamundurës, vepra u konsiderua nga Jorge Luis Borges si romani i përsosur, duke e shndërruar Casaresin në një nga zërat themeltarë të “bumit” letrar hispano-amerikan të shekullit XX.
Një i arratisur mëson vendndodhjen e një ishulli në mes të oqeanit, ku thuhet se një sëmundje vdekjeprurëse i pret gjithë mysafirët. Në ishull, i arratisuri është dëshmitar i fshehtë i ndërveprimeve e dëfrimeve të një grupi njerëzish të sërës së lartë. Nga skutat, ai bie në dashuri me njërën nga gratë që bujnë në ishull. Mirëpo diçka nuk përputhet: përpjekjet e tij për të komunikuar me këtë grua dështojnë rregullisht; do skena që kanë ndodhur një herë, përsëriten; në qiell ka jo një diell, por dy, dhe vapa është e dyfishtë.
Këta janë përbërësit e një vepre që Borges e quan “pa precedentë” në letërsinë hispano-amerikane – romani perfekt, sipas tij. “Shpikja e Morelit”, njëherazi romancë, roman fantastik, thriller dhe horror, me një subjekt të ngërthyer me mjeshtëri të rrallë, u bë një nga gurët themeltarë të “bumit” letrar hispano-amerikan në gjysmën e dytë të shekullit XX.
Pak për autorin: Adolfo Bioy Casares (1914-1999) qe një nga figurat më prodhimtare e më me ndikim në botën letrare argjentinase dhe më gjerë. I lindur në gjirin e borgjezisë së lartë të Buenos Airesit, pati mundësinë t’i përkushtohej letërsisë përgjatë gjithë jetës. Shkroi prozë të shkurtër e të gjatë, artikuj kritikë, përktheu dhe qe redaktor i një sërë antologjish me rëndësi. Qe një nga miqtë dhe bashkëpunëtorët më të ngushtë të Jorge Luis Borges-it, së bashku me të cilin shkroi një numër veprash me pseudonime të ndryshme.
Shpikja e Morelit” vjen në shqip nga shtëpia botuese Pika pa Sipërfaqe me përkthim të Erion Karabollit.
