Histori të harruara 10 August 2025, 16:32 Nga VNA

Si vdiq imzot Vinçenc Prenushi nga torturat e Sigurimit të Shtetit në burgun e Durrësit

Ndaje në Whatsapp
Si vdiq imzot Vinçenc Prenushi nga torturat e Sigurimit të Shtetit

Vinçenc Prennushi (1885–1949) ishte një nga figurat më të shquara të kulturës dhe fesë në Shqipëri – klerik françeskan, poet, publicist, përkthyes, studiues dhe mbledhës i folklorit. Lindi në Shkodër më 4 shtator 1885, me emrin Kolë, dhe në moshën 15-vjeçare hyri në kuvendin françeskan të qytetit. Studimet i përfundoi në Tirol të Austrisë, ku u shugurua meshtar më 1908 dhe mori emrin Vinçenc.

I njohur për zotërimin e shumë gjuhëve dhe kulturave evropiane, ai botoi përmbledhjen poetike “Gjeth e Lule” (1924), u bë drejtues i botimeve si “Hylli i Dritës”, “Lajmtari i Zemrës së Krishtit” e “Zani i Shna Ndout” dhe përktheu autorë të shquar, përfshirë romanin “Quo Vadis?” të Henryk Sienkiewicz. Prennushi mblodhi dhe botoi këngë popullore nga veriu i Shqipërisë, duke kontribuar në ruajtjen e trashëgimisë gojore.

Më 1940 u emërua kryepeshkop i Durrësit, një nga postet më të larta të Kishës Katolike shqiptare. Ndonëse nuk ishte aktiv politikisht, pas vendosjes së regjimit komunist u arrestua më 1947 me akuza për “lidhje me agjentë të huaj dhe klerikë reaksionarë” dhe u dënua nga gjykata ushtarake me 20 vjet burg e punë të rëndë.

Në burgun e Durrësit, Imzot Prennushi iu nënshtrua torturave çnjerëzore, pavarësisht moshës dhe problemeve shëndetësore. Shkrimtari Arshi Pipa, bashkëvuajtës i tij, e ka përshkruar si njeri të butë, të qetë dhe të devotshëm, larg interesave politike, por të palëkundur në qëndrimet e tij. Pipa rrëfen se e kishte parë të lidhur e të varur në nevojtore nga Sigurimi, një skenë që e mbajti gjallë në kujtesë gjithë jetën si simbol i mizorisë komuniste dhe qëndresës shpirtërore.

Më 19 mars 1949, i sëmurë nga zemra dhe azma, Prennushi ndërroi jetë në spitalin e burgut. Arshi Pipa kujton se ia mbylli vetë sytë e lodhur pas vuajtjeve, duke parë në fytyrën e tij një ndriçim të pazakontë, si shenjë e paqes që pasoi mundimet.

I nderuar nga të gjithë, pa dallim feje – myslimanët e quanin “melek” (engjëll) – Vinçenc Prennushi mishëroi përkushtimin ndaj fesë, atdheut dhe kulturës kombëtare. Më 5 nëntor 2016, ai u shpall i Lum nga Kisha Katolike në Shkodër, së bashku me 37 martirë të tjerë të komunizmit, si dëshmi e qëndresës dhe idealeve të tyre.

Figura e tij mbetet simbol i krenarisë kombëtare dhe i virtyteve njerëzore, duke dëshmuar se, edhe në errësirën e dhunës dhe shtypjes, ideali për atdheun, lirinë dhe dashurinë për të afërmin nuk mund të shuhen.

Lexo gjithashtu

Video

Pas përfundimit të protestës para Kryeministrisë, qytetarët kanë nisur marshimin në rrugët kryesore të Tiranës.

Presidenti i Ukrainës Volodymyr Zelensky zhvilloi takimin e tij të parë me kryeministrin e ri të Britanisë së Madhe në bordin e aeroplanmbajtëses HMS Queen Elizabeth, në bazën detare të Portsmouthit. Gjatë bisedës, kryeministri britanik rikonfirmoi mbështetjen për Ukrainën, ndërsa Zelensky ftoi kryeministrin të vizitojë vendin e tij.

Të paktën dy persona humbën jetën pasi një automjet u godit nga një sulm ajror në Deir al-Balah, në qendër të Rripit të Gazës. Sipas raportimeve, sulmi u krye nga forcat izraelite, ndërsa viktimat ishin dy zyrtarë të sigurisë së Hamasit. Ushtria izraelite konfirmoi se kishte në shënjestër një militant të Hamasit.

Një vizitor i pazakontë shkaktoi panik dhe habi në një aeroport të Nju Jorkut, pasi një rakun ra papritur nga tavani i terminalit mbi udhëtarët. Ende mbetet mister se si kafsha përfundoi mbi tavan dhe çfarë po bënte aty. Pas “uljes së detyruar”, rakuni u largua me shpejtësi, duke lënë pas pasagjerë të trembur dhe një episod sa të pazakontë, aq edhe komik. Pamjet janë regjistruar në nëntor 2024, por së fundmi janë bërë virale në rrjetet sociale.

opinion

Opinionet e shprehura i përkasin autorëve dhe nuk përfaqësojnë qendrimin e redaksisë.

Histori të harruara

Më shumë lajme