Histori të harruara 10 Gusht 2025, 16:32 Nga VNA

Si vdiq imzot Vinçenc Prenushi nga torturat e Sigurimit të Shtetit në burgun e Durrësit

Ndaje në Whatsapp
Si vdiq imzot Vinçenc Prenushi nga torturat e Sigurimit të Shtetit

Vinçenc Prennushi (1885–1949) ishte një nga figurat më të shquara të kulturës dhe fesë në Shqipëri – klerik françeskan, poet, publicist, përkthyes, studiues dhe mbledhës i folklorit. Lindi në Shkodër më 4 shtator 1885, me emrin Kolë, dhe në moshën 15-vjeçare hyri në kuvendin françeskan të qytetit. Studimet i përfundoi në Tirol të Austrisë, ku u shugurua meshtar më 1908 dhe mori emrin Vinçenc.

I njohur për zotërimin e shumë gjuhëve dhe kulturave evropiane, ai botoi përmbledhjen poetike “Gjeth e Lule” (1924), u bë drejtues i botimeve si “Hylli i Dritës”, “Lajmtari i Zemrës së Krishtit” e “Zani i Shna Ndout” dhe përktheu autorë të shquar, përfshirë romanin “Quo Vadis?” të Henryk Sienkiewicz. Prennushi mblodhi dhe botoi këngë popullore nga veriu i Shqipërisë, duke kontribuar në ruajtjen e trashëgimisë gojore.

Më 1940 u emërua kryepeshkop i Durrësit, një nga postet më të larta të Kishës Katolike shqiptare. Ndonëse nuk ishte aktiv politikisht, pas vendosjes së regjimit komunist u arrestua më 1947 me akuza për “lidhje me agjentë të huaj dhe klerikë reaksionarë” dhe u dënua nga gjykata ushtarake me 20 vjet burg e punë të rëndë.

Në burgun e Durrësit, Imzot Prennushi iu nënshtrua torturave çnjerëzore, pavarësisht moshës dhe problemeve shëndetësore. Shkrimtari Arshi Pipa, bashkëvuajtës i tij, e ka përshkruar si njeri të butë, të qetë dhe të devotshëm, larg interesave politike, por të palëkundur në qëndrimet e tij. Pipa rrëfen se e kishte parë të lidhur e të varur në nevojtore nga Sigurimi, një skenë që e mbajti gjallë në kujtesë gjithë jetën si simbol i mizorisë komuniste dhe qëndresës shpirtërore.

Më 19 mars 1949, i sëmurë nga zemra dhe azma, Prennushi ndërroi jetë në spitalin e burgut. Arshi Pipa kujton se ia mbylli vetë sytë e lodhur pas vuajtjeve, duke parë në fytyrën e tij një ndriçim të pazakontë, si shenjë e paqes që pasoi mundimet.

I nderuar nga të gjithë, pa dallim feje – myslimanët e quanin “melek” (engjëll) – Vinçenc Prennushi mishëroi përkushtimin ndaj fesë, atdheut dhe kulturës kombëtare. Më 5 nëntor 2016, ai u shpall i Lum nga Kisha Katolike në Shkodër, së bashku me 37 martirë të tjerë të komunizmit, si dëshmi e qëndresës dhe idealeve të tyre.

Figura e tij mbetet simbol i krenarisë kombëtare dhe i virtyteve njerëzore, duke dëshmuar se, edhe në errësirën e dhunës dhe shtypjes, ideali për atdheun, lirinë dhe dashurinë për të afërmin nuk mund të shuhen.

Lexo gjithashtu

Video

Zotërinj udhëheqësa a mund të rrini në rradhë? E keni problem të prisni si të gjithë? Deputeti i PS, Erion Braçe, ka reaguar ndaj eskortës së Presidentit Bajram Begaj në trafikun e Tiranës. Ai thotë se udhëheqësit duhet të presin në radhë njësoj si qytetarët dhe se thyerja e radhës në rrugë është e paligjshme dhe arrogante. Deputeti thekson se përfitimi kohor është vetëm 8–10 minuta. Ai sugjeron që zyrtarët të dalin më herët nga zyrat për të shmangur vonesat. Braçe kritikon Policinë e Shtetit që, sipas tij, garanton shkeljen e ligjit nga eskortat. "Ne ane tjeter, eshte irrituese qe kete e garanton POLICIA; U kenaqa pardje kur pashe qe policia me dron identifikonte shtetasit qe thyenin rradhen ne shkelje te ligjit ne Unazen e Madhe-i ndeshkoi atje. Po ketu? Policia ne shkelje te rradhes pa asnje arsye madhore; policia dhe udheheqesit po na mesojne as te gezohemi dhe as ti levdojme kur bejne mire!" shkruan Braçe

Ivanka Trump, ka postuar në rrjetet sociale disa pamje nga Zvërneci dhe bregdeti i Vlorës. Në fotot dhe videot shfaq peizazhe natyrore, si deti apo gjelbërimi i zonës, ndërsa në sfond dëgjohet kënga shqiptare “Luleborë”.

Emisari amerikan Steve Witkoff dhe Jared Kushner kanë mbërritur në Moskë, ku do të takohen me Vladimir Putin. Detajet e agjendës së takimit nuk janë bërë publike deri më tani, por pritet të përfshijnë çështje bilaterale dhe diskutime mbi zhvillimet rajonale.

Para darkës së parashikuar sot në mbrëmje, Ivanka Trump është ndalur në Kryeministri, ku është pritur nga kryeministri Edi Rama.

Doni të informoheni të parët për lajme ekskluzive?

Bashkohuni me grupin tonë privat.

opinion

Opinionet e shprehura i përkasin autorëve dhe nuk përfaqësojnë qendrimin e redaksisë.

Histori të harruara

Më shumë lajme