Sociale 22 May 2026, 17:43 Nga VNA

Ja pse fëmijët sëmuren vazhdimisht në çerdhe: studimi që zbulon si “programohet” imuniteti në vitet e para të jetës

Ndaje në Whatsapp
Ja pse fëmijët sëmuren vazhdimisht në çerdhe: studimi

Një studim ndërkombëtar i publikuar në Nature Immunology po ndryshon mënyrën si shkencëtarët e kuptojnë sistemin imunitar të foshnjave dhe fëmijëve të vegjël.

Sipas kërkimit të zhvilluar nga Bambino Gesù Children’s Hospital në bashkëpunim me Boston Children’s Hospital, Columbia University dhe Yale School of Medicine, sistemi imunitar i një të porsalinduri nuk është “i dobët” apo “i papjekur”, por i programuar për ta ndihmuar fëmijën të kalojë nga mjedisi i mbrojtur i mitrës në botën plot mikrobe jashtë saj.

Shkencëtarët thonë se 1000 ditët e para të jetës, nga shtatzënia deri në moshën 2-3 vjeç, janë vendimtare për mënyrën si formohet imuniteti.

Sipas profesorit Paolo Palma, foshnjat nuk kanë ende “qeliza kujtese”, të cilat tek të rriturit krijohen pas infeksioneve apo vaksinave. Pikërisht për këtë arsye, kur fëmijët fillojnë çerdhen apo kopshtin, ata sëmuren shpesh dhe në mënyrë të përsëritur.

Studimi po përpiqet të zbulojë edhe pse disa fëmijë sëmuren më shumë se të tjerët, edhe kur rriten në të njëjtën familje dhe në të njëjtin ambient.

Në kuadër të projektit ndërkombëtar “Ideal”, studiuesit do të ndjekin qindra fëmijë për vite me radhë, duke analizuar vaksinat që ka bërë nëna gjatë shtatzënisë, ushqyerjen me gji, stilin e jetesës dhe faktorët ambientalë.

Sipas të dhënave paraprake, ndotja e ajrit po rezulton një nga faktorët më agresivë për sistemin imunitar të fëmijëve. Ekspozimi ndaj PM10 dhe oksideve të azotit në vitin e parë të jetës lidhet me rritje të bronkiteve, bronkioliteve, infeksioneve të frymëmarrjes dhe frymëmarrjes me fishkëllimë.

Shkencëtarët synojnë që në të ardhmen të krijojnë “vaksinim të personalizuar”, ku strategjitë e mbrojtjes do të përshtaten sipas profilit imunitar të secilit fëmijë, sidomos për ata me rrezik më të lartë për astmë, alergji apo sëmundje kronike.

Video

Një seancë parlamentare në Armeni është shndërruar në një përplasje fizike mes deputetëve të mazhorancës dhe opozitës. Gjatë tensioneve në sallën e Parlamentit, ligjvënësit janë përfshirë në një konflikt të ashpër, ku situata ka degraduar deri në përdorimin e karrigeve kundër njëri-tjetrit.

Një person që po arratisej nga policia është përplasur me shpejtësi të lartë me një kamion të kompanisë FedEx, teksa kalonte në një kryqëzim në shtetin e Iowa-s, në SHBA.

Një garë e veçantë sportive është zhvilluar në qytetin Aberdeen të Skocisë, ku pjesëmarrësit kanë konkurruar duke ecur me duar, me kokën poshtë dhe këmbët lart. Fituese e garës është shpallur një trajnere e CrossFit-it, e cila më parë kishte marrë titullin “Gruaja më në formë fizike në Mbretërinë e Bashkuar”. Aktiviteti ka vënë në provë forcën fizike, ekuilibrin dhe qëndrueshmërinë e pjesëmarrësve.

Tre persona kanë humbur jetën dhe pesë të tjerë janë plagosur si pasojë e shembjes së një formacioni shkëmbor në zonën turistike të Kapadokias, në Turqi. Ngjarja ka ndodhur në zonën e muzeut të hapur të Göreme-s, një nga vendet më të njohura turistike të rajonit. Sipas raportimeve, një pjesë e një shkëmbi të madh, i njohur në këtë zonë si “oxhaku i zanave”, është shembur, duke zënë poshtë disa persona. Menjëherë pas ngjarjes, në vendngjarje kanë mbërritur ekipet e emergjencës dhe të kërkim-shpëtimit, të cilat kanë nisur punën për nxjerrjen e personave të mbetur nën dhe dhe gurë.

opinion

Opinionet e shprehura i përkasin autorëve dhe nuk përfaqësojnë qendrimin e redaksisë.

Histori të harruara

Më shumë lajme