Tri motra braziliane, të cilat së bashku kanë arritur moshën e jashtëzakonshme prej 316 vjetësh, janë kthyer në objekt studimi për shkencëtarët që përpiqen të zbulojnë pse disa njerëz arrijnë jo vetëm të jetojnë më gjatë se 100 vjet, por edhe të ruajnë një shëndet relativisht të mirë deri në moshë shumë të avancuar.
Levita de Deus Nunes, 109 vjeçe, Zoraide de Deus Mota, 104 vjeçe, dhe Zulina de Deus Nunes, 103 vjeçe, janë njohur nga Guinness World Records si treshja e motrave të gjalla me moshën më të madhe të kombinuar në botë. Por për studiuesit brazilianë, rekordi është vetëm fillimi i historisë.
Shkencëtarët e Universitetit të São Paulos, të drejtuar nga gjenetistja Mayana Zatz, po analizojnë ADN-në e tyre në kuadër të projektit “DNA Longevo”. Synimi është të identifikohen variante gjenetike që mund t’i kenë mbrojtur motrat nga sëmundjet dhe dobësimi që zakonisht shoqërojnë plakjen.
Rasti është veçanërisht interesant sepse të tria kanë kaluar pragun e 100 viteve. Kur jetëgjatësia e pazakontë shfaqet tek disa pjesëtarë të së njëjtës familje, studiuesit kanë mundësinë të kërkojnë faktorë të përbashkët gjenetikë dhe t’i krahasojnë me njerëz të së njëjtës moshë që vuajnë nga dobësia fizike apo rënia njohëse.
Vetë motrat nuk e shpjegojnë jetën e tyre të gjatë me ndonjë formulë magjike. Ato kujtojnë një fëmijëri aktive, ushqim të thjeshtë dhe të freskët dhe lidhje të forta familjare. Studiuesit, megjithatë, po kërkojnë përgjigjen më thellë, në materialin e tyre gjenetik.
Projekti synon të përfshijë rreth 500 persona njëqindvjeçarë. Nëse shkencëtarët arrijnë të identifikojnë mekanizma biologjikë që ndihmojnë këta njerëz t’i rezistojnë sëmundjeve të moshës, zbulimet mund të ndihmojnë në të ardhmen për të kuptuar jo thjesht si të zgjatet jeta, por si të zgjatet jeta e shëndetshme.
