Për miliona njerëz, dëshira për të pasur një qen në shtëpi përfundon me teshtima, kruajtje të syve dhe probleme të tjera alergjike. Tani një eksperiment i pazakontë shkencor po përpiqet ta ndryshojë këtë realitet.
Shkencëtarët e një kompanie bioteknologjike kanë përdorur teknologjinë e modifikimit gjenetik CRISPR për të krijuar dy qen beagle të projektuar që të mos prodhojnë një nga proteinat kryesore përgjegjëse për alergjitë ndaj qenve. Associated Press raportoi për eksperimentin më 5 gusht. Në qendër të kërkimit është alergjeni i njohur si Can f 1, një proteinë që gjendet ndër të tjera në zbokthin, qimet dhe pështymën e qenve dhe që lidhet me reaksionet e shumë personave alergjikë.
Në vend që të përpiqeshin të reduktonin alergjenin pasi prodhohej, studiuesit ndërhynë në burim. Me CRISPR ata çaktivizuan gjenin që lidhet me prodhimin e proteinës.
Rezultati ishin dy beagle të modifikuar gjenetikisht.
Eksperimenti hap një mundësi që deri pak vite më parë do të dukej si fantashkencë: në të ardhmen mund të krijohen kafshë shtëpiake që prodhojnë më pak nga alergjenët që e bëjnë bashkëjetesën me to të vështirë për disa njerëz.
Por studiuesit janë ende larg momentit kur mund të thuhet se është krijuar një “qen pa alergji” për publikun e gjerë. Alergjitë ndaj qenve janë komplekse dhe nuk shkaktohen domosdoshmërisht nga vetëm një proteinë.
Për këtë arsye, fakti që Can f 1 është eliminuar nuk do të thotë automatikisht se çdo person alergjik mund të jetojë me këta qen pa pasur reaksione.
Gjithashtu duhet të studiohet shëndeti afatgjatë i kafshëve dhe çdo pasojë e mundshme e ndërhyrjes gjenetike.
Teknologjia CRISPR ka revolucionarizuar biologjinë sepse u lejon studiuesve të ndryshojnë me saktësi pjesë të ADN-së. Ajo po studiohet për trajtimin e sëmundjeve njerëzore, për bujqësinë dhe tashmë edhe për kafshët shtëpiake.
Pikërisht këtu lind edhe debati etik: deri ku duhet të shkojë njeriu në modifikimin gjenetik të kafshëve për t’iu përshtatur nevojave njerëzore?
Për momentin, dy beagle-t janë më shumë një provë shkencore sesa fillimi i një produkti të ri. Por eksperimenti tregon se teknologjia që dikur përdorej vetëm në laboratorë po afrohet gjithnjë e më shumë me jetën e përditshme.
