Shkencëtarë në Shtetet e Bashkuara kanë përdorur për herë të parë Inteligjencën Artificiale për të krijuar viruse që nuk njihen në natyrë, një arritje që mund të hapë rrugë të reja në mjekësi, por që njëkohësisht ngre shqetësime serioze për sigurinë biologjike.
Sipas raportimeve të Financial Times, ekipi i udhëhequr nga studiues të Stanford University përdori modele gjenerative të Inteligjencës Artificiale për të projektuar viruse të reja bakteriofage, pra viruse që infektojnë bakteret dhe jo qelizat njerëzore.
Në eksperiment, shkencëtarët krijuan 16 viruse funksionale, të afta të infektonin dhe shkatërronin baktere si E. coli. Kjo shihet si një hap i rëndësishëm për zhvillimin e terapive të reja kundër baktereve rezistente ndaj antibiotikëve, një nga kërcënimet më të mëdha për shëndetin publik në botë.
Por arritja ka edhe anën tjetër të saj.
Ekspertët paralajmërojnë se e njëjta teknologji, nëse përdoret pa kontroll, mund të hapë mundësi të rrezikshme për krijimin ose modifikimin e organizmave biologjikë. Shqetësimi kryesor lidhet me faktin se modelet e Inteligjencës Artificiale po bëhen gjithnjë e më të afta të “shkruajnë” kode biologjike, ashtu siç shkruajnë tekst, imazhe apo programe kompjuterike.
Studiuesit theksojnë se viruset e krijuara në këtë rast ishin bakteriofage dhe nuk paraqesin rrezik për njerëzit. Megjithatë, debati që hap ky zhvillim është shumë më i gjerë: kush duhet ta kontrollojë përdorimin e Inteligjencës Artificiale në biologji dhe sa të përgatitura janë institucionet për të ndalur keqpërdorimin?
Zbulimi konsiderohet një moment historik në biologjinë sintetike. Nga njëra anë, mund të ndihmojë në prodhimin e trajtimeve të personalizuara kundër infeksioneve rezistente. Nga ana tjetër, tregon se kufiri mes inovacionit shkencor dhe rrezikut biologjik po bëhet gjithnjë e më i hollë.
Për FB:
writing{variant=“social_post” id=“58204”}
Shkencëtarët në SHBA kanë krijuar për herë të parë viruse me ndihmën e Inteligjencës Artificiale.
Nuk bëhet fjalë për viruse që infektojnë njerëzit, por për bakteriofagë, viruse që sulmojnë bakteret. Në teori, kjo mund të ndihmojë mjekësinë të luftojë infeksionet rezistente ndaj antibiotikëve.
Por lajmi hap edhe një debat të madh: nëse Inteligjenca Artificiale mund të “shkruajë” kode biologjike dhe të krijojë viruse që nuk ekzistojnë në natyrë, kush e kontrollon këtë fuqi?
Një arritje shkencore që mund të shpëtojë jetë, por edhe një paralajmërim se biologjia sintetike ka hyrë në një epokë të re, ku rregullat e sigurisë duhet të ecin shumë më shpejt.
