Teknologjia AI mat plakjen biologjike përmes analizës së fytyrës: Shkencëtarët zhvillojnë një sistem të bazuar në inteligjencën artificiale për të llogaritur moshën biologjike duke analizuar imazhe 3D të fytyrës
Në një studim të botuar në **National Geographic** flitet për një zhvillim të rëndësishëm në fushën e mjekësisë dhe shkencës së plakjes, ku shkencëtarja kineze Jing-Dong (Jackie) Han dhe ekipi i saj kanë zhvilluar një sistem të bazuar në inteligjencën artificiale për të matur moshën biologjike të një personi duke përdorur një analizë të detajuar të imazheve 3D të fytyrës. Teknologjia vlerëson shëndetin dhe shpejtësinë e plakjes bazuar në ndryshimet e tipareve të fytyrës, si p.sh., varja e lëkurës ose zgjerimi i hundës, që ndodhin me kalimin e viteve.
### **Origjina dhe zhvillimi i teknologjisë**
Han, një biologe kompjuterike në Universitetin e Pekinit, u frymëzua nga një praktikë tradicionale kineze e “leximit të fytyrës” për të diagnostikuar shëndetin. Duke përdorur këtë koncept, ajo zhvilloi dy modele të drejtuara nga AI për të parashikuar moshën kronologjike dhe biologjike, duke u bazuar në imazhe 3D të fytyrës së mbi 5,000 banorëve të Jidong, Kinë. Që nga viti 2016, kur Han filloi këtë kërkim, ajo ka përfshirë një grup më të madh njerëzish dhe ka përmirësuar fuqinë e përpunimit të AI-së për të analizuar ndryshimet në fytyrë me kalimin e kohës.
### **Si funksionon “ora e plakjes së fytyrës”**
Kjo orë e veçantë e plakjes ndjek ndryshimet që ndodhin në tiparet e fytyrës, si p.sh., cepat e syve që bien, hunda që zgjerohet, faqet që varen dhe zgjerimi i distancës midis hundës dhe gojës. Këto karakteristika janë të lidhura me sëmundje dhe probleme të ndryshme shëndetësore, për shembull, inflamacioni sistemik shfaqet në lëkurën që varët. Kjo metodë mund të ndihmojë në zbulimin e hershëm të shenjave të sëmundjeve të caktuara përmes një vlerësimi të thjeshtë të fytyrës.
### **Potenciali në mjekësi dhe hulumtime**
Sipas Han dhe studiuesve të tjerë, ky zhvillim mund të revolucionarizojë mjekësinë parandaluese, pasi një vlerësim i moshës biologjike përmes një imazhi të fytyrës mund të ndihmojë individët të përmirësojnë stilin e jetesës së tyre dhe të shmangin sëmundje të lidhura me plakjen. Përveç kësaj, mjekët mund të përdorin këtë teknologji për të ndjekur dhe menaxhuar trajtimet që shkaktojnë plakje të parakohshme, si kimioterapia. Gjithashtu, ky mjet është shumë i kërkuar nga kompanitë që zhvillojnë suplemente dhe ilaçe kundër plakjes për të testuar efikasitetin e produkteve të tyre.
### **Dallimi mes moshës biologjike dhe kronologjike**
Ndryshe nga mosha kronologjike që është një numër statik, mosha biologjike mat gjendjen e qelizave dhe indeve tona dhe mund të ndryshojë me vite nga mosha jonë reale. Metodat e para për matjen e plakjes biologjike përfshinin analizat e ADN-së dhe modele të bazuara në proteinat e gjakut. Por Han dhe ekipi i saj kanë përdorur një qasje të re që mat plakjen përmes asaj se sa vjet duket një person në pamjen e tij.
### **Saktësia e analizave të AI-së**
Kjo metodë ka qenë shumë e saktë, me një devijim mesatar prej rreth tre vjetësh nga mosha reale, qoftë për modelet e moshës kronologjike apo të perceptuar. Njerëzit që duken më shumë se tre vjet më të vjetër se mosha e tyre e vërtetë quhen “plakës të shpejtë,” ndërsa ata që duken më të rinj se mosha reale për më shumë se tre vjet quhen “plakës të ngadaltë.” Ky dallim midis moshës së parashikuar dhe asaj reale mund të lidhet me parametra të ndryshëm shëndetësorë.
Ky përparim në përdorimin e AI-së për të analizuar plakjen mund të ketë ndikim të madh në të ardhmen e kujdesit shëndetësor dhe kërkimeve mbi plakjen.
