Zëvendëspresidenti amerikan JD Vance po tallet gjerësisht pas një fundjave të dështuar, gjatë së cilës ai drejtoi bisedime paqeje pa rezultat me Iranin dhe pa kandidatin që mbështeti në zgjedhjet në Hungari, Viktor Orbán, të largohej nga pushteti pas 16 vitesh.
Vance ndodhej në Islamabad, Pakistan, të shtunën për 21 orë bisedime midis negociatorëve amerikanë dhe iranianë për t’i dhënë fund konfliktit shkatërrues në Lindjen e Mesme, por ato përfunduan pa marrëveshje.
Në një konferencë për shtyp më pas, zëvendëspresidenti tha se SHBA nuk është e bindur se Irani do të heqë dorë nga ambicia e tij e kahershme për të zhvilluar armë bërthamore.
“Pyetja e thjeshtë është: a shohim një angazhim të vërtetë nga iranianët për të mos zhvilluar një armë bërthamore, jo vetëm tani, jo vetëm pas dy vitesh, por në afatgjatë”, tha Vance. “Këtë nuk e kemi parë ende.”
Ai këmbënguli se bllokimi i bisedimeve është “lajm i keq për Iranin, shumë më tepër sesa është lajm i keq për Shtetet e Bashkuara të Amerikës”.
Teherani deklaroi se dy çështje të rëndësishme mbetën të pazgjidhura: programi i tij bërthamor dhe kontrolli i Ngushticës së Hormuzit, përmes së cilës kalon rreth një e pesta e naftës botërore.
Presidenti Donald Trump reagoi me frustrim ndaj dështimit të bisedimeve dhe më pas njoftoi se Marina amerikane do të vendosë një “bllokadë” në ngushticë.
Më pas, të dielën, presidenti autoritar i Hungarisë humbi përpjekjen për rizgjedhje ndaj sfidantit Peter Magyar, vetëm pak ditë pasi Vance kishte fluturuar në Budapest për ta mbështetur personalisht.
“JD Vance është në një seri historike”, ironizoi analisti anti-MAGA Ron Filipkowski, duke renditur disa nga dështimet e fundit të zëvendëspresidentit në politikën e jashtme.
“Ai bëri fushatë për AfD në Gjermani – dhe ata humbën. Ftoi Papën të vinte në SHBA për eventin e madh të Trump – Papa refuzoi. Drejtoi negociatat e paqes me Iranin – dështuan keq. Bëri fushatë në Hungari për Orbán – dhe ai u mund.”
Guvernatori i Kalifornisë Gavin Newsom iu bashkua kritikave duke thënë:
“JD Vance dëshmoi dy herë brenda 48 orësh se është i papërgatitur për këtë rol. Urime popullit të Hungarisë – sot fituan demokracia, shtypi i lirë dhe të drejtat e njeriut. Ka shpresë.”
Edhe Sarah Longwell, themeluese e “The Bulwark”, tha se fundjava kishte qenë “mjaft e turpshme për JD Vance”.
Llogaria Republicans Against Trump në platformën X vuri në dukje se sekretari i Shtetit Marco Rubio e kaloi mbrëmjen e së shtunës duke ndjekur një ndeshje UFC në Miami së bashku me Trump, duke e lënë Vance-in të përballej i vetëm me pasojat e negociatave të dështuara në Islamabad. “Një shfaqje absolute kllounësh që drejton vendin”, komentoi ajo.
Gazeta The New York Times raportoi javën e kaluar se Vance ishte ndër anëtarët e kabinetit që kishin kundërshtuar Operacionin Epic Fury përpara nisjes së tij më 28 shkurt, por më pas kishte premtuar mbështetje për Trump, edhe pse kishte paralajmëruar se lufta ishte një ide e keqe që mund të sillte viktima masive dhe kaos rajonal.
Megjithëse nuk besonte në konflikt, Vance u dërgua nga Trump për të folur në emër të tij. Presidenti kishte bërë edhe shaka në Shtëpinë e Bardhë javën e kaluar:
“Nëse marrëveshja nuk ndodh, fajin do t’ia hedh JD Vance. Dhe nëse ndodh, meritat do t’i marr unë të gjitha.”
Para se të mbërrinte në Pakistan, Vance kishte qenë në Hungari duke u përpjekur të forconte fushatën në rënie të Orbánit, duke mbështetur liderin e fortë – i cili mbështetet gjithashtu nga Rusia e Vladimir Putinit – dhe duke sulmuar “burokratët në Bruksel” që kundërshtojnë sundimin e tij.
