Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu mund të përballet me humbjen e pushtetit, pasi opozita po shfaq shenja afrimi drejt krijimit të një koalicioni të ri qeverisës. Mundësia për një marrëveshje që deri pak kohë më parë dukej e vështirë është rritur pas zbutjes së qëndrimit të disa drejtuesve të opozitës për një prej çështjeve më të debatueshme në Izrael, shërbimin e detyrueshëm ushtarak për hebrenjtë ultraortodoksë.
Në qendër të negociatave është Gadi Eisenkot, drejtues i partisë Yashar dhe ish-komandant i ushtrisë izraelite, i cili deklaroi se bisedimet për formimin e një qeverie të re kanë shënuar përparim të rëndësishëm. As Netanyahu dhe as blloku opozitar nuk kanë siguruar deri tani shumicën parlamentare pas zgjedhjeve të 27 tetorit, duke e bërë të domosdoshme arritjen e marrëveshjeve mes forcave politike.
Eisenkot mund të synojë krijimin e një koalicioni me mbështetjen e partive arabe izraelite, të cilat kanë fituar më shumë vende në parlament. Megjithatë, kjo alternativë kundërshtohet nga Avigdor Liberman, një prej partnerëve të mundshëm të opozitës, i cili ka përjashtuar bashkëpunimin me partitë arabe.
Pavarësisht këtij kundërshtimi, Liberman ka shfaqur gatishmëri për të negociuar me përfaqësuesit e komunitetit ultraortodoks, duke pranuar mundësinë e një kompromisi për ligjin e rekrutimit ushtarak. Ai renditi si objektiva kryesore largimin e Netanyahut nga pushteti dhe shmangien e zgjedhjeve të reja, duke paralajmëruar se këmbëngulja për të arritur gjithçka mund të çojë në humbjen e çdo mundësie për marrëveshje. “Është koha për kompromis”, ishte mesazhi i tij.
Edhe Yair Golan, një prej drejtuesve kryesorë të së majtës izraelite, konfirmoi se po zhvillohen negociata serioze për krijimin e një koalicioni të ri. Ndërkohë, presidenti Isaac Herzog pritet të njoftojë të dielën se cilit lider do t’i japë mandatin e parë për formimin e qeverisë. Eisenkot konsiderohet aktualisht kandidati më i mundshëm, pasi ka siguruar mbështetjen më të madhe nga partitë e tjera.
Pika kryesore e përplasjes në negociata mbetet shërbimi ushtarak i hebrenjve ultraortodoksë. Ky komunitet përbën rreth 14 për qind të popullsisë së Izraelit dhe prej vitesh ka përfituar nga përjashtimi prej detyrimit ushtarak, për t'iu kushtuar studimeve fetare. Kjo praktikë ka shkaktuar pakënaqësi të thellë në pjesën tjetër të shoqërisë, veçanërisht te rezervistët, të cilët janë thirrur disa herë në shërbim gjatë luftërave të viteve të fundit.
Pesha e këtij komuniteti është vendimtare edhe në formimin e qeverisë së ardhshme. Partitë ultraortodokse United Torah Judaism dhe Shas zotërojnë së bashku 13 vende në parlament dhe mund të përcaktojnë se cili bllok do të arrijë të sigurojë shumicën. Kështu, çështja e rekrutimit ushtarak është kthyer në një nga kushtet kryesore për çdo marrëveshje të mundshme politike.
Nëse negociatat e opozitës përfundojnë me sukses, Netanyahu mund të humbasë pushtetin pas një periudhe të gjatë në krye të qeverisë izraelite. Për momentin, gjithçka mbetet e varur nga kompromiset që partitë do të jenë të gatshme të bëjnë për të ndërtuar një shumicë të re parlamentare.
