Miliarderi amerikan dhe pronari i kompanisë SpaceX, Elon Musk, ka akuzuar Forcat e Armatosura të Ukrainës se kanë shkelur kushtet e përdorimit të sistemit satelitor Starlink, duke e shfrytëzuar atë për operacione ushtarake sulmuese me dronë. Deklaratat e tij kanë ngritur pikëpyetje të reja mbi përdorimin e teknologjisë satelitore në luftën mes Ukrainës dhe Rusisë, si dhe mbi varësinë e Kievit nga infrastruktura e komunikimit e ofruar nga kompanitë private amerikane.
Në një reagim të publikuar të shtunën në platformën sociale X, Musk pretendoi se ushtria ukrainase kishte përdorur shërbimin Starlink për të realizuar sulme ofensive me mjete ajrore pa pilot, duke shkelur, sipas tij, marrëveshjen që përcakton kushtet e përdorimit të këtij sistemi.
“Ushtria ukrainase shkeli kushtet e shërbimit të Starlink dhe e përdori atë për sulme sulmuese me dronë për të vrarë njerëz. Mundësia që e lejonte këtë përdorim u mbyll javën e kaluar”, deklaroi Musk.
Megjithatë, miliarderi amerikan nuk paraqiti prova konkrete për të mbështetur akuzat e tij dhe nuk përmendi raste specifike në të cilat forcat ukrainase dyshohet se kanë përdorur Starlink për operacione të tilla.
Sipas Musk, Starlink është projektuar kryesisht për të ofruar shërbime komerciale të internetit, duke mbështetur komunikimet civile dhe, në rrethana të caktuara, operacionet mbrojtëse. Ai theksoi se përdorimi i sistemit për operacione ushtarake sulmuese nuk përputhet me kufizimet e vendosura nga kompania.
Pronari i SpaceX bëri gjithashtu dallimin mes Starlink dhe Starshield, një sistem tjetër satelitor i zhvilluar nga kompania e tij për nevoja të sigurisë kombëtare dhe operacione qeveritare e ushtarake, përfshirë ato të forcave amerikane.
Starlink, një sistem jetik për ushtrinë ukrainase
Që prej fillimit të pushtimit rus të Ukrainës, sistemi Starlink ka luajtur një rol të rëndësishëm në ruajtjen e komunikimeve në territorin ukrainas, veçanërisht në zonat ku infrastruktura tradicionale e telekomunikacionit është dëmtuar nga luftimet.
Forcat ukrainase e përdorin këtë teknologji për koordinimin e njësive ushtarake, shkëmbimin e informacionit, mbështetjen logjistike dhe funksionimin e sistemeve të ndryshme të mbrojtjes.
Lidhja satelitore ka rëndësi të veçantë edhe për operimin e mjeteve ajrore pa pilot, të cilat janë kthyer në një komponent thelbësor të luftës moderne.
Së fundmi, autoritetet ukrainase kishin raportuar ngadalësim të lidhjeve përmes Starlink, duke ngritur shqetësime për ndikimin e mundshëm të këtyre kufizimeve në aktivitetin e forcave të armatosura.
Fillimisht nuk ishte e qartë se çfarë kishte shkaktuar problemet me shërbimin dhe nëse ato lidheshin me ndërhyrje teknike apo me kufizime të vendosura nga operatori.
Zelensky konfirmon rikthimin e shpejtësisë së lidhjeve
Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, njoftoi përmes një mesazhi në Telegram se lidhjet me sistemet Starlink dhe Starshield ishin rikthyer në nivelet e mëparshme të funksionimit.
Sipas tij, shpejtësia e komunikimit ishte normalizuar pas kufizimeve të raportuara më herët, duke mundësuar vijimin e përdorimit të këtyre shërbimeve.
Nga ana tjetër, pavarësisht akuzave ndaj ushtrisë ukrainase, Musk pranoi rëndësinë vendimtare që Starlink ka për mbrojtjen e Ukrainës.
Ai paralajmëroi se një ndërprerje e plotë e shërbimit do të kishte pasoja të menjëhershme për aftësinë e forcave ukrainase për të mbajtur pozicionet e tyre në vijën e frontit.
“Nëse Starlink do të mbyllej, vija e frontit ukrainas do të shembej menjëherë. Ky nuk është një kërcënim, por thjesht një deklarim i realitetit”, u shpreh Musk.
