Turqia ka reaguar ashpër ndaj raportit vjetor të Komisionit Europian për zgjerimin, duke kundërshtuar kritikat e Brukselit për gjendjen e demokracisë, pavarësinë e gjyqësorit dhe respektimin e të drejtave themelore. Përplasja ka përfshirë edhe çështjen e Qipros, marrëdhëniet me Greqinë dhe marrëveshjen detare mes Ankarasë dhe Libisë.
Ministria e Jashtme turke e ka cilësuar raportin e Komisionit Europian si të njëanshëm dhe të padrejtë, duke akuzuar Bashkimin Europian për përdorimin e standardeve të dyfishta ndaj Turqisë.
Në dokumentin e publikuar në kuadër të paketës së zgjerimit për vitin 2026, Komisioni Europian shpreh shqetësim për veprimet ligjore të autoriteteve turke ndaj politikanëve të zgjedhur, përfaqësuesve të opozitës dhe organizatave të shoqërisë civile.
Sipas Brukselit, këto zhvillime ngrenë pikëpyetje serioze për respektimin e parimeve themelore demokratike nga Ankaraja.
Komisioni vlerëson se distanca mes objektivit të deklaruar të Turqisë për anëtarësim në Bashkimin Europian dhe përmbushjes së kritereve politike është zgjeruar më tej.
Raporti thekson se problemet që çuan në bllokimin e negociatave të anëtarësimit në vitin 2018 vazhdojnë të mbeten të pazgjidhura.
Turqia është vend kandidat për anëtarësim në Bashkimin Europian që prej vitit 1999, por procesi i integrimit ka mbetur i ngrirë prej vitesh për shkak të mosmarrëveshjeve mbi sundimin e ligjit, të drejtat e njeriut dhe funksionimin e institucioneve demokratike.
Një nga shqetësimet kryesore të Brukselit lidhet me procedimet penale dhe masat ndaj përfaqësuesve të opozitës turke.
Vitet e fundit, disa kryebashkiakë dhe politikanë opozitarë janë ndaluar, arrestuar ose larguar nga detyra, duke shkaktuar reagime të forta brenda vendit dhe në arenën ndërkombëtare.
Raporti ngre shqetësime edhe për presionin ndaj mediave, organizatave të shoqërisë civile dhe kufizimet e të drejtave themelore.
Por qeveria turke i ka hedhur poshtë këto kritika, duke argumentuar se institucionet e drejtësisë veprojnë në përputhje me legjislacionin kombëtar.
Përplasja mes Ankarasë dhe Brukselit është thelluar edhe për shkak të Qipros.
Komisioni Europian ka kundërshtuar qëndrimin e Turqisë për krijimin e dy shteteve në ishull, si dhe ka kritikuar praninë dhe aktivitetet turke në pjesën veriore.
Ankaraja ka reaguar duke akuzuar Bashkimin Europian se mbështet pa kushte pozicionet e Greqisë dhe të qeverisë qipriote greke, pa marrë parasysh interesat e komunitetit turkoqipriot.
Qipro mbetet e ndarë që prej vitit 1974, ndërsa vetëm Turqia e njeh si shtet të pavarur entitetin turkoqipriot në veri të ishullit.
Një tjetër pikë përplasjeje është marrëveshja për përcaktimin e kufijve detarë mes Turqisë dhe Libisë, e cila kundërshtohet nga Greqia dhe Qiproja.
Komisioni Europian ka kritikuar këtë marrëveshje, ndërsa Ministria e Jashtme turke i ka cilësuar vlerësimet e Brukselit si të pavlefshme.
Megjithatë, Ankaraja ka mirëpritur disa pjesë të raportit, veçanërisht vlerësimet pozitive për zhvillimet në politikën ekonomike dhe monetare.
Turqia ka përsëritur gjithashtu kërkesën për modernizimin e Bashkimit Doganor me BE-në, duke argumentuar se marrëdhëniet ekonomike dhe strategjike duhet të zhvillohen mbi bazën e interesave të përbashkëta.
Përplasja e fundit tregon se marrëdhëniet mes Turqisë dhe Bashkimit Europian mbeten të ndërlikuara, pavarësisht bashkëpunimit në tregti, siguri, mbrojtje dhe çështjet rajonale.
Për presidentin Recep Tayyip Erdogan, raporti përbën një tjetër sfidë diplomatike në përpjekjet për të ruajtur marrëdhëniet strategjike me Europën, pa ndryshuar qëndrimet e Ankarasë për çështjet e brendshme dhe konfliktet rajonale.
