Një sindromë e pazakontë, e njohur si Couvade, po ndryshon mënyrën se si shkencëtarët e kuptojnë ndikimin që shtatzënia e një gruaje mund të ketë edhe tek partneri i saj. Studimet tregojnë se pothuajse gjysma e partnerëve mund të përjetojnë simptoma të ngjashme me ato të shtatzënisë, edhe pse nuk janë biologjikisht shtatzënë.
Rreth katër vite më parë, kur bashkëshortja e tij ishte në muajin e gjashtë të shtatzënisë, 34-vjeçari Alex Jones nga Britania e Madhe filloi të ndihej i sëmurë pothuajse çdo mbrëmje. Fillimisht vuri re të përziera të forta, një ndjesi që rrallë e kishte përjetuar më parë.
“Kam një tolerancë shumë të lartë ndaj të vjellave dhe të përzierave, prandaj kur filloi kjo gjendje e kuptova menjëherë se diçka nuk shkonte,” tregon ai.
Me kalimin e kohës u shfaqën edhe simptoma të tjera si lodhje e madhe, ndjeshmëri në lëkurë, mpirje e krahëve gjatë natës dhe një ndjesi e përgjithshme se nuk ndihej mirë. Pas kërkimeve në internet, ai kuptoi se simptomat përputheshin me atë që quhet sindroma Couvade, ose “shtatzëni simpatike”.
Çfarë është sindroma Couvade
Sipas obstetër-gjinekologes Catherine Caponero nga Cleveland Clinic në SHBA, kjo sindromë ndodh kur një partner jo-shtatzënë përjeton simptoma tipike të shtatzënisë.
Simptomat mund të përfshijnë: të përziera dhe të vjella
lodhje të fortë
dhimbje shpine
ndryshime humori
dëshira për ushqime të caktuara
shtim në peshë
Shenjat zakonisht shfaqen në të njëjtat periudha si shtatzënia reale dhe shpesh arrijnë kulmin në tremujorin e parë dhe të tretë.
Sa e përhapur është
Studime të ndryshme tregojnë se fenomeni është më i zakonshëm nga sa mendohej më parë. Një studim në SHBA zbuloi se deri në 52% e baballarëve përjetojnë disa simptoma gjatë shtatzënisë së partneres. Në Jordani dhe Tajlandë kjo shifër arrin 59% dhe 61%, ndërsa në disa studime në Poloni dhe Kinë 7 në 10 baballarë raportojnë simptoma të ngjashme.
Megjithatë, sindroma Couvade nuk është klasifikuar zyrtarisht si çrregullim mjekësor dhe nuk përfshihet në manualet kryesore diagnostike.
Pse ndodh
Shkencëtarët besojnë se fenomeni është multifaktorial, duke përfshirë faktorë psikologjikë dhe biologjikë.
Sipas psikologëve, ardhja e një fëmije është një nga ndryshimet më të mëdha në jetën e një çifti dhe mund të shkaktojë stres, ankth apo emocione të forta tek partneri. Në disa raste, baballarët përjetojnë edhe xhelozi ndaj vëmendjes që merr foshnja apo ndjesinë e ndryshimit të jetës së tyre.
Nga ana biologjike, studimet tregojnë se tek burrat që do të bëhen baballarë mund të ndodhin ndryshime hormonale, si ulja e testosteronit dhe estradiolit. Këto ndryshime besohet se i bëjnë ata më të prirur për kujdes ndaj foshnjës dhe familjes.
Një formë empatie
Disa ekspertë e shohin Couvade jo si sëmundje, por si një formë të fortë empatie ndaj partneres shtatzënë. Në shumë raste, baballarët ndryshojnë zakonet e tyre për të mbështetur partneren, si p.sh. duke ndryshuar dietën apo stilin e jetesës.
Sipas antropologëve, në thelb fenomeni tregon diçka shumë njerëzore: mënyrën se si partnerët ndikohen nga njëri-tjetri dhe si përpiqen të përballojnë së bashku ndryshimet e mëdha që sjell ardhja e një fëmije.
