Raporti Vjetor mbi Gjendjen e Kriminalitetit për vitin 2025, i Prokurorisë së Përgjithshme, ofron një "radiografi" të detajuar të personave që përballen me drejtësinë. Përtej numrit total prej 11,587 të pandehurish (një rritje prej 7.38% krahasuar me vitin 2024), të dhënat zbulojnë trende shqetësuese mbi arsimimin, punësimin dhe gjeografinë sociale të krimit.
Krimi po "intelektualizohet"
Një nga gjetjet më interesante të raportit është zhvendosja e nivelit arsimor të të pandehurve. Ndërsa numri i personave me arsim fillor (deri 9-vjeçar) po vjen në rënie konstante (nga 43.4% në vitin 2023, në 36.08% në vitin 2025), po rritet numri i të pandehurve me arsim të lartë.
Arsimi i Mesëm: Përbën grupin më të madh me 52.41%.
Arsimi i Lartë: Ka shënuar rritje, duke arritur në 11.51% të të pandehurve në vitin 2025.
Papunësia si "motor" i krimit
Prokuroria e Përgjithshme vë në dukje se papunësia mbetet faktori kryesor kriminogjen. Ndonëse ka një rënie të numrit të të papunëve krahasuar me vitet e kaluara (nga 64.9% në vitin 2023, në 47.15% në vitin 2025), sërish shifra mbetet alarmante.
Sektori Privat: Pothuajse gjysma e të pandehurve (49.62%) vijnë nga sektori privat, një rritje e ndjeshme nga 32% që ishte në vitet 2022-2023.
Sektori Shtetëror: Mbetet në nivele të ulëta, me vetëm 3.23% të të pandehurve.
Gratë po "fitojnë terren" në kriminalitet?
Edhe pse kriminaliteti mbetet një fenomen dërrmues mashkullor (93.95%), vihet re një rritje graduale dhe konstante e përfshirjes së grave.
Në vitin 2023: 5.28% e të pandehurve ishin gra.
Në vitin 2024: 5.41%.
Në vitin 2025: Shifra u rrit në 6.05%.
Qyteti vs. Fshati
Kriminaliteti në Shqipëri konfirmohet si një fenomen kryesisht urban. Vrulli i jetës në qytet, anonimati dhe përqendrimi i ekonomisë bëjnë që 72.60% e të pandehurve të kenë vendbanim në qytet, ndërsa vetëm 27.40% jetojnë në zonat rurale.
Konkluzioni i "Skanerit"
Profili i të pandehurit tipik në Shqipëri për vitin 2025 është: Mashkull, banues në qytet, me arsim të mesëm dhe me gjendje ekonomike të paqëndrueshme. Megjithatë, rritja e numrit të personave me arsim të lartë dhe e të punësuarve në sektorin privat që përfshihen në krime, sugjeron se natyra e kriminalitetit po kalon nga "krimi i mbijetesës" drejt krimit të organizuar, ekonomik dhe atij të "jakave të bardha".
Burimi: Raporti Vjetor mbi Gjendjen e Kriminalitetit 2025, Prokuroria e Përgjithshme.
