Turistët nga dhjetëra vende të botës, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar, mund të detyrohen të deklarojnë historikun e pesë viteve të fundit në rrjetet sociale si kusht për të hyrë në Shtetet e Bashkuara, sipas një propozimi të ri të bërë publik nga autoritetet amerikane.
Kjo masë do të prekë shtetasit e vendeve që aktualisht mund të udhëtojnë në SHBA për deri në 90 ditë pa vizë, përmes plotësimit të formularit elektronik ESTA (Electronic System for Travel Authorization). Që nga rikthimi i Donald Trump në Shtëpinë e Bardhë në janar, administrata e tij ka ashpërsuar ndjeshëm politikat kufitare, duke e justifikuar këtë me arsye të sigurisë kombëtare.
Sipas dokumentit të propozuar, aplikantët për ESTA do të duhet të japin informacion mbi llogaritë e tyre në rrjetet sociale për pesë vitet e fundit, pa u sqaruar ende se çfarë të dhënash konkrete do të kërkohen. Gjithashtu, parashikohet që të mblidhen numrat e telefonit të përdorur në pesë vitet e fundit, adresat e emailit për dhjetë vitet e fundit, si dhe më shumë informacion për anëtarët e familjes.
Dokumenti është depozituar nga Doganat dhe Mbrojtja e Kufirit (CBP) dhe Departamenti i Sigurisë Kombëtare (DHS), dhe sipas mediave amerikane është publikuar në Federal Register, gazeta zyrtare e qeverisë amerikane. BBC ka kërkuar një koment nga DHS, por ende nuk ka marrë përgjigje.
Aktualisht, ESTA kërkon një sasi relativisht të kufizuar informacioni dhe një pagesë prej 40 dollarësh. Sistemi është i aksesueshëm për qytetarët e rreth 40 vendeve, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar, Irlandën, Francën, Australinë dhe Japoninë, duke lejuar udhëtime të shumëfishta brenda dy viteve.
Administrata Trump ka vendosur edhe më parë detyrime të ngjashme për aplikantët për viza studentore dhe viza pune të kategorisë H1B, duke kërkuar që llogaritë e tyre në rrjetet sociale të jenë publike. Një zyrtar i lartë i Departamentit të Shtetit ka deklaruar se kjo politikë bazohet në pritshmërinë e qytetarëve amerikanë që qeveria të bëjë gjithçka për ta bërë vendin më të sigurt. Oficerët janë udhëzuar të identifikojnë persona që mund të mbështesin terrorizmin ose akte të dhunës antisemite.
Ndërkohë, si pjesë e përpjekjeve për shtrëngimin e kufijve, administrata ka paralajmëruar edhe zgjerimin e mundshëm të ndalimit të udhëtimeve për 19 vende në Afrikë, Lindjen e Mesme dhe Karaibe, pas një sulmi me armë ndaj dy anëtarëve të Gardës Kombëtare në Uashington, ku i dyshuari është një shtetas afgan.
Propozimi për mbledhjen e të dhënave për turistët është hapur për konsultim publik për 60 ditë. Organizata për të drejtat digjitale, Electronic Frontier Foundation, e ka kritikuar planin, duke paralajmëruar se ai mund të përkeqësojë shkeljet e lirive civile. Ndërkohë, studioja ligjore Fragomen vlerëson se masa mund të sjellë vonesa në miratimin e aplikimeve për ESTA.
Ekspertët theksojnë se politikat e reja të udhëtimit nën administratën Trump po ndikojnë negativisht në turizmin amerikan. Këshilli Botëror i Udhëtimeve dhe Turizmit ka deklaruar se SHBA është i vetmi nga 184 ekonomitë e analizuara që pritet të shënojë rënie të shpenzimeve të vizitorëve ndërkombëtarë në vitin 2025. Gjithashtu, shumë kanadezë kanë bojkotuar udhëtimet drejt SHBA-së në shenjë proteste ndaj tarifave të vendosura nga Trump, ndërsa tetori shënoi muajin e dhjetë radhazi me rënie të numrit të udhëtarëve nga Kanadaja.
