Në prag të festës tradicionale të Novruz, qytetarët në Iran zakonisht përfshihen nga atmosfera festive, me pastrime, blerje dhe përgatitje për Vitin e Ri. Por këtë vit, gjithçka është ndryshe.
“Do të ishim duke bërë gati shtëpinë, duke blerë rroba të reja dhe ëmbëlsira,” tregon Mina, një grua nga Damavandi, pranë Tehran. Por këtë herë, ajo flet mes lotësh: “Çdo ditë duket shumë e gjatë. Sikur kam humbur ndjesinë e kohës.”
Novruz, që do të thotë “ditë e re”, shënon ardhjen e pranverës dhe fillimin e vitit të ri, një traditë mbi 3 mijë vjeçare. Këtë vit, festa bie më 20 mars.
Por për herë të parë pas dekadash, shumë iranianë po e përjetojnë këtë festë nën hijen e luftës. Sipas raportimeve, vendi është goditur nga sulme që prej fundit të shkurtit, ndërsa tensionet në rajon janë përshkallëzuar.
Sipas Human Rights Activists in Iran, mbi 3,100 persona kanë humbur jetën, përfshirë më shumë se 1,300 civilë dhe të paktën 200 fëmijë.
Amir, djali i Minës, thotë se situata është alarmante: “Njerëzit po humbasin vendet e punës. Frika më e madhe është për infrastrukturën. Me këtë ritëm, nuk e dimë çfarë do të mbetet nga vendi.”
Për iranianët, Novruz është simbol i historisë, identitetit dhe traditës. Festa kremtohet nga shumë popuj në rajon, secili me zakonet e veta.
Herën e fundit që kjo festë u zhvillua në kushte lufte ishte gjatë Iran-Iraq War.
Ndërkohë, vizitat familjare dhe lëvizjet janë kufizuar. Shumë qytetarë janë larguar nga Tehran drejt zonave më të sigurta. Edhe tregjet, që zakonisht janë plot gjallëri para festës, këtë vit janë më të zymta. “Edhe kur del për blerje, ke frikë nga një sulm ajror,” thotë Parmis, një e re nga kryeqyteti.
Megjithatë, disa përpiqen të ruajnë një ndjenjë normaliteti. “Isha në sallon kur ndodhi një shpërthim i fortë, por askush nuk reagoi,” rrëfen ajo.
Në një realitet të mbushur me frikë dhe pasiguri, shumë iranianë shpresojnë që Novruz të sjellë jo vetëm një vit të ri, por edhe një fillim të ri larg luftës.
