Gjatë vizitës zyrtare në Maqedoninë e Veriut, ministrja e Punëve të Jashtme të Shqipërisë, Elisa Spiropali, bëri një deklaratë të fortë për nga përmbajtja dhe formulimi diplomatik. Duke folur për “reciprocitetin në trajtimin e minoriteteve”, Spiropali i përmendi shqiptarët në Maqedoninë e Veriut në të njëjtën fjali me pakicën maqedonase në Shqipëri, duke i trajtuar de facto si pakicë.
Deklarata u bë në kuadër të agjendës zyrtare të vizitës dhe nuk u korrigjua apo sqarua në moment, pavarësisht peshës së saj politike dhe simbolike. Shqiptarët në Maqedoninë e Veriut nuk janë minoritet, por popull shtetformues, me mbi 30 përqind të popullsisë, faktor kushtetues, historik dhe demografik në këtë shtet. Ky status i veçantë është i njohur jo vetëm politikisht, por edhe juridikisht, përmes Marrëveshjes së Ohrit dhe rendit kushtetues të vendit.
Përdorimi i terminologjisë së “reciprocitetit mes minoriteteve” nga ministrja e Jashtme e Shqipërisë përbën një devijim serioz nga e vërteta politike dhe historike. Me këtë formulim, shqiptarët zhvendosen nga subjekt shtetformues në objekt diplomatik, duke u barazuar me pakica kombëtare, gjë që bie ndesh me qëndrimet e deritanishme zyrtare të shtetit shqiptar.
Shqiptarët jashtë kufijve administrativë të Republikës së Shqipërisë nuk janë element teknik i diplomacisë dhe as instrument retorik i vizitave zyrtare. Ata janë pjesë përbërëse e trungut kombëtar dhe mbrojtja e statusit të tyre politik përbën detyrim kushtetues dhe moral të Shqipërisë. Çdo relativizim i këtij statusi, veçanërisht nga përfaqësuesit më të lartë të diplomacisë shqiptare, prodhon pasoja politike dhe dëmton interesin kombëtar.
Deklarata e Spiropalit nuk mund të konsiderohet lapsus i pafajshëm diplomatik. Në kontekstin e një vizite zyrtare në Shkup, ajo merr peshë edhe më të madhe, pasi sinjalet diplomatike të këtij niveli lexohen dhe interpretohen si qëndrime shtetërore. Barazimi i shqiptarëve të Maqedonisë së Veriut me pakicat kombëtare legjitimon narrativa që për dekada kanë synuar të minimizojnë rolin e tyre shtetformues.
Në mungesë të një sqarimi të menjëhershëm, deklarata mbetet e regjistruar si një nga gafat më të rënda diplomatike të kohëve të fundit, e artikuluar jo në një kontekst të brendshëm, por gjatë një vizite zyrtare në vendin ku shqiptarët përbëjnë një nga shtyllat kryesore të shtetit.
