Nga Bardhyl Zaimi
Zonja Spiropali, kur e vizitoni Maqedoninë e Veriut, ju mbi të gjitha vizitoni edhe një gjeografi shqiptare, një histori politike dhe kulturore, një demografi historike autentike dhe jo ndonjë topos kurtuazie diplomatike, që mund të testojë aftësi retorike të klishetizuara. Një diskurs “barazimtar” reciprociteti pakicash kombëtare dhe komunitetesh, është thjesht një huqje e madhe në radhë të parë historike dhe kulturore. Pavarësisht me çfarë koncepti e ndërlidhni këtë “delikatesë” diplomatike, shqiptarët në Maqedoninë e Veriut përtej formulimeve politike mbeten popull me trajektore historike autentike dhe me një shtrirje demografike që në asnjë rast nuk mund të përpjestohet në definime “minoritetesh”.
Gafe politike dhe diplomatike ka pasur dhe do të ketë, por kur gafet pasqyrojnë një padije themelore, që servohet si elegancë diplomatike, ky fakt marramendshëm shtron dilema të mëdha. Ministrja e punëve të jashtme të Shqipërisë, Elisa Spiropali, gjatë vizitës në Maqedoninë e Veriut, ka ngatërruar keqas të pangatërrueshmen me diskurs “reciprociteti”, duke barazuar shqiptarët e Maqedonisë së Veriut, me një pakicë numerikisht shumë të vogël maqedonase në Shqipëri.
Zonja Spiropali, para se të vinte në Maqedoninë e Veriut, është dashur që të përgatitet minimalisht për realitetin demografik, politik dhe kulturor të shqiptarëve të Maqedonisë së Veriut, sepse çdo fjalë në gojën e një ministreje të jashtme merr peshë dhe reflektim në një kontekst të caktuar. Edhe pse nuk është hera e parë e përcpetimimit të shtrembëruar politik mbi shqiptarët e Maqedonisë së Veriut, sidoqoftë, një vizitë e këtillë e nivelit të lartë, në asnjë rast nuk ka guxuar që të shkallojë në një diskurs dhe koncept padije të skajshme, që realisht shpërfaq një pakujdesi të jashtëzakonshme, por edhe mungesë sensi për të konsultuar njerëz që i njohin mirë realitet në Maqedoninë e Veriut.
Zonja Spiropali, ka vizituar Maqedoninë e Veriut, dhe mirë ka bërë që e ka vizituar, por në gjithë hijeshinë dhe delikatesën e kësaj vizite diplomatike, është dashur që të përbrendësojë edhe dimensione tjera mbi shqiptarët e Maqedonisë, që ndërlidhen me trajektoren historike dhe demokrafike, politike dhe kulturore të shqiptarëve të Maqedonisë së Veriut. Diskursi i “reciprocitetit”, tregon për mungesë elementare të njohjes të realiteteve të këtushme, që tashmë janë shkruar dhe rishkruar me mijëra herë nga intelektualët e këtushëm.
Zonja Spiropali, kur e vizitoni Maqedoninë e Veriut, ju mbi të gjitha vizitoni edhe një gjeografi shqiptare, një histori politike dhe kulturore, një demografi historike autentike dhe jo ndonjë topos kurtuazie diplomatike, që mund të testojë aftësi retorike të klishetizuara. Një diskurs “barazimtar” reciprociteti pakicash kombëtare dhe komunitetesh, është thjesht një huqje e madhe në radhë të parë historike dhe kulturore. Pavarësisht me çfarë koncepti e ndërlidhni këtë “delikatesë” diplomatike, shqiptarët në Maqedoninë e Veriut përtej formulimeve politike mbeten popull me trajektore historike autentike dhe me një shtrirje demografike që në asnjë rast nuk mund të përpjestohet në definime “minoriteti”.
Se si na definojnë tjerët kjo gjithnjë mbetet çështje e tyre, por kur ti vetë e definon veten si minoritet, pa pasur idenë se çfarë janë realitetet e këtueshme dhe si interpretohen vazhdimisht nga mendjet e reduktuara, kjo do të thotë se ndodhesh në një përallë të bukur të tipit të “Liza në botën e çudirave”, sado që përpiqesh ta mbështjellësh me celofon diplomacie.
Mbetet shumë e rëndësishme që zonja Spiropali, brenda kohës të reflektojë dhe të ridimensionojë gjithë konceptin e saj mbi shqiptarët e Maqedonisë së Veriut dhe gjithsesi para vizitave diplomatike të konsultohet me njerëz që i dinë rrethanat, që mund t’i japin informacione të vlefshme, të vërteta, që përshkojnë një realitet të pakontestueshëm të shqiptarëve të Maqedonisë së Veriut.
