Bashkimi Evropian ka njoftuar sot zyrtarisht shtrëngimin e rregullave të vizave për qytetarët rusë, duke theksuar shqetësimet në rritje për aktivitete armiqësore, përdorimin e dronëve dhe aktet e sabotimit në territorin evropian. Në një deklaratë të bërë në platformën X, Përfaqësuesja e Lartë e BE-së për Politikën e Jashtme, Kaja Kallas, theksoi se ky vendim reflekton një qëndrim të qartë politik të Bashkimit Evropian përballë agresionit rus ndaj Ukrainës.
“Është e vështirë të justifikosh fillimin e një lufte dhe të presësh të lëvizësh lirisht në Evropë,” – shkroi Kallas. “Udhëtimi në BE është një privilegj, jo një e drejtë e fituar.”
Sipas dokumentit zyrtar të Komisionit Evropian, masa e re kufizon ndjeshëm dhënien e vizave me shumë hyrje për shtetasit rusë, duke i detyruar ata t’i nënshtrohen kontrolleve më të rrepta dhe më të shpeshta sigurie. Qëllimi, sipas Brukselit, është të parandalohen rreziqet e infiltrimit, spiunazhit, propagandës dhe përdorimit të vizave për aktivitete që mbështesin luftën.
Rregullat e reja të vizave
Sipas rregullores, kufizimet do të zbatohen për qytetarët rusë që banojnë në Rusi dhe aplikojnë për viza në konsullatat e vendeve të BE-së brenda territorit rus. Masa nuk ndikon qytetarët e huaj që jetojnë në Rusi, përveç rasteve kur ata mbajnë edhe pasaportë ruse.
Kategoritë e vetme që mund të përfitojnë nga viza afatgjata janë:
Anëtarët e ngushtë të familjes së qytetarëve të BE-së ose rusëve që jetojnë ligjërisht në BE – bashkëshortët, fëmijët e mitur dhe prindërit – të cilët mund të marrin një vizë njëvjeçare, vetëm nëse kanë përdorur tre viza gjatë dy viteve të fundit.
Punëtorët e transportit (marinarë, shoferë kamionësh, autobusësh apo ekuipazhe trenash) që udhëtojnë për arsye pune – mund të marrin një vizë nëntëmujore, nëse kanë përdorur dy viza në dy vitet e fundit.
Përtej këtyre përjashtimeve, vendet anëtare të BE-së ruajnë të drejtën të japin viza të veçanta për disidentë politikë, gazetarë të pavarur, aktivistë të të drejtave të njeriut ose persona që kërkojnë mbrojtje për arsye humanitare.
Reagimi i Rusisë
Moska ka reaguar menjëherë ndaj vendimit të Brukselit. Zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme ruse, Maria Zakharova, e cilësoi masën si “hipokrite dhe diskriminuese”, duke akuzuar Komisionin Evropian për qëndrime ideologjike kundër qytetarëve rusë.
Në një deklaratë për agjencinë TASS, Zakharova tha me tone ironike:
“Komisioni Evropian preferon të mirëpresë emigrantë të paligjshëm dhe dezertorë ukrainas që jetojnë me subvencione, në vend të turistëve rusë me mundësi për të shpenzuar.”
“Me sa duket, Brukseli ka vendosur se më mirë të mbajë emigrantë të paligjshëm se sa turistë që sjellin para.”
Një tjetër hap drejt përshkallëzimit
Vendimi i sotëm shihet si një përshkallëzim i qëndrimit të BE-së ndaj Rusisë, pas një sërë sanksionesh të reja ekonomike dhe kufizimesh në fushën e energjisë, financave dhe teknologjisë. Zyrtarët evropianë thonë se qëllimi nuk është ndëshkimi i qytetarëve të zakonshëm, por parandalimi i përdorimit të sistemit të vizave për qëllime që dëmtojnë sigurinë evropiane.
